Talmud Taanit, Chapitre 4 (ד) · Daf 24b à 31a
Texte intégral en hébreu, accompagné de la phonétique pour le lire même sans maîtriser l'hébreu. Lisez-le seul ou partagez-en la lecture à plusieurs.
Partager cette lecture à plusieurs
Daf 24b
- בִּנְזִיקִין הֲוָה, וַאֲנַן קָא מַתְנֵינַן בְּשִׁיתָּא סִדְרִין. וְכִי הֲוָה מָטֵי רַב יְהוּדָה בְּעוּקְצִין ״הָאִשָּׁה שֶׁכּוֹבֶשֶׁת יָרָק בִּקְדֵירָה״, וְאָמְרִי לַהּ: ״זֵיתִים שֶׁכְּבָשָׁן בְּטַרְפֵיהֶן טְהוֹרִין״, אֲמַר: הֲוָייוֹת דְּרַב וּשְׁמוּאֵל קָא חָזֵינָא הָכָא, binzikin hava, vaanan ka matnénan bechita sidrin. vekhi hava maté rav yeouda beouktsin "haicha chekovechet yarak bikdéra", veamri lah: "zétim chekevachan betarféhen teorin", amar: havaot derav ouchmouél ka 'hazéna hakha,
- וַאֲנַן קָא מַתְנֵינַן בְּעוּקְצִין תְּלֵיסַר מְתִיבָתָא. וְאִילּוּ רַב יְהוּדָה, כִּי הֲוָה שָׁלֵיף חַד מְסָאנָא — אָתֵי מִיטְרָא, וַאֲנַן קָא צָוְוחִינַן כּוּלֵּי יוֹמָא וְלֵיכָּא דְּאַשְׁגַּח בַּן. אִי מִשּׁוּם עוֹבָדָא, אִי אִיכָּא דַּחֲזָא מִידֵּי — לֵימָא, אֲבָל מָה יַעֲשׂוּ גְּדוֹלֵי הַדּוֹר שֶׁאֵין דּוֹרָן דּוֹמֶה יָפֶה. vaanan ka matnénan beouktsin telésar metivata. veilou rav yeouda, ki hava chaléf 'had mesana — até mitra, vaanan ka tsav'hinan koulé yoma veléka deachga'h ban. i michoum ovada, i ika da'haza midé — léma, aval ma yaasou gedolé hador cheén doran dome yafe.
- רַב יְהוּדָה חֲזָא הָנְהוּ בֵּי תְרֵי דַּהֲווֹ קָא פָּרְצִי בְּרִיפְתָּא, אֲמַר: שְׁמַע מִינַּהּ אִיכָּא שִׂבְעָא בְּעָלְמָא, יְהֵיב עֵינֵיהּ — הֲוָה כַּפְנָא. אֲמַרוּ לֵיהּ רַבָּנַן לְרַב כָּהֲנָא בְּרֵיהּ דְּרַב נְחוּנְיָא שַׁמָּעֵיהּ: מָר דִּשְׁכִיחַ קַמֵּיהּ, נִיעַשְּׂיֵיהּ דְּלִיפּוֹק בְּפִתְחָא דְּסָמוּךְ לְשׁוּקָא. עַשְּׂיֵיהּ וּנְפַק לְשׁוּקָא, חֲזָא כִּנּוּפְיָא, rav yeouda 'haza hanou bé teré dahao ka partsi berifta, amar: chema minah ika siva bealma, yehév énéh — hava kafna. amarou léh rabanan lerav kahana beréh derav ne'hounya chamaéh: mar dichkhi'ha kaméh, niaseyéh delipok befit'ha desamoukh lechouka. aseyéh ounfak lechouka, 'haza kinoufya,
- אֲמַר לְהוּ: מַאי הַאי? אֲמַרוּ לֵיהּ: אַכּוּסְפָּא דְתַמְרֵי קָיְימִי דְּקָא מִזְדַּבַּן. אֲמַר: שְׁמַע מִינַּהּ כַּפְנָא בְּעָלְמָא, אֲמַר לֵיהּ לְשַׁמָּעֵיהּ: שְׁלוֹף לִי מְסָאנַיי. שְׁלַף לֵיהּ חַד מְסָאנָא וַאֲתָא מִיטְרָא. כִּי מְטָא לְמִישְׁלַף אַחֲרִינָא, אֲתָא אֵלִיָּהוּ וַאֲמַר לֵיהּ: אֲמַר הַקָּדוֹשׁ בָּרוּךְ הוּא: אִי שָׁלְפַתְּ אַחֲרִינָא — מַחְרֵיבְנָא לְעָלְמָא. amar leou: ma ha? amarou léh: akouspa detamré kaymi deka mizdaban. amar: chema minah kafna bealma, amar léh lechamaéh: chelof li mesana. chelaf léh 'had mesana vaata mitra. ki meta lemichlaf a'harina, ata éliyaou vaamar léh: amar hakadoch baroukh hou: i chalfate a'harina — ma'hrévna lealma.
- אֲמַר רַב מָרִי בְּרַהּ דְּבַת שְׁמוּאֵל: אֲנָא הֲוָה קָאֵימְנָא אַגּוּדָּא דִּנְהַר פָּפָּא, חֲזַאי לְמַלְאֲכֵי דְּאִידְּמוֹ לְמַלָּחֵי דְּקָא מַיְיתִי חָלָא וּמְלוֹנְהוּ לְאַרְבֵּי, וַהֲוָה קִמְחָא דִּסְמִידָא. אֲתוֹ כּוּלֵּי עָלְמָא לְמִיזְבַּן, אָמֵינָא לְהוּ: מֵהָא לָא תִּיזְבְּנוּן דְּמַעֲשֵׂה נִסִּים הוּא, לִמְחַר אָתְיָין אַרְבֵי דְּחִיטֵּי דְּפַרְזִינָא. amar rav mari berah devat chemouél: ana hava kaémna agouda dinhar papa, 'haza lemalakhé deidemo lemala'hé deka mayti 'hala oumlonou learbé, vahava kim'ha dismida. ato koulé alma lemizban, aména leou: méha la tizbenoun demaasé nisim hou, lim'har atyan arvé de'hité defarzina.
- רָבָא אִיקְּלַע לְהַגְרוֹנְיָא, גְּזַר תַּעֲנִיתָא וְלָא אֲתָא מִיטְרָא. אֲמַר לְהוּ: בִּיתוּ כּוּלֵּי עָלְמָא בְּתַעֲנִיתַיְיכוּ. לִמְחַר אֲמַר לְהוּ: מִי אִיכָּא דַּחֲזָא חֶילְמָא — לֵימָא. אֲמַר לְהוּ רַבִּי אֶלְעָזָר מֵהַגְרוֹנְיָא, לְדִידִי אַקְרְיוּן בְּחֶלְמַי: שְׁלָם טָב לְרַב טָב מֵרִיבּוֹן טָב, דְּמִטּוּבֵיהּ מֵטֵיב לְעַמֵּיהּ. אֲמַר: שְׁמַע מִינַּהּ עֵת רָצוֹן הִיא (מִבְעֵי רַחֲמֵי). בְּעוֹ רַחֲמֵי וְאָתֵי מִיטְרָא. rava ikela lehagronya, gezar taanita vela ata mitra. amar leou: bitou koulé alma betaanitaykhou. lim'har amar leou: mi ika da'haza 'helma — léma. amar leou rabi elazar méhagronya, ledidi akreoun be'helma: chelam tav lerav tav méribon tav, demitouvéh métév leaméh. amar: chema minah ét ratson hi (mivé ra'hamé). beo ra'hamé veaté mitra.
- הָהוּא גַּבְרָא דְּאִיחַיַּיב נְגָדָא בְּבֵי דִינָא דְּרָבָא מִשּׁוּם דִּבְעַל נׇכְרִית. נַגְּדֵיהּ רָבָא וּמִית. אִשְׁתְּמַע מִילְּתָא בֵּי שַׁבּוּר מַלְכָּא, בְּעָא לְצַעוֹרֵי לְרָבָא. אֲמַרָה לֵיהּ אִיפְרָא הוֹרְמִיז אִימֵּיהּ דְּשַׁבּוּר מַלְכָּא לִבְרַהּ: לָא לֶיהֱוֵי לָךְ עֵסֶק דְּבָרִים בַּהֲדֵי יְהוּדָאֵי, דְּכֹל מָאן דְּבָעַיִין מִמָּרַיְיהוּ יָהֵיב לְהוּ. haou gavra dei'hayav negada bevé dina derava michoum dival nokhrit. nagedéh rava oumit. ichtema mileta bé chabour malka, bea letsaoré lerava. amara léh ifra hormiz iméh dechabour malka livrah: la lehevé lakh ések devarim bahadé yeoudaé, dekhol man devaayin mimarayou yahév leou.
- אֲמַר לַהּ: מַאי הִיא? בָּעַיִן רַחֲמֵי וְאָתֵי מִיטְרָא. אֲמַר לַהּ: הַהוּא מִשּׁוּם דְּזִימְנָא דְּמִיטְרָא הוּא. אֶלָּא לִבְעוֹ רַחֲמֵי הָאִידָּנָא בִּתְקוּפַת תַּמּוּז, וְלֵיתֵי מִיטְרָא. שְׁלַחָה לֵיהּ לְרָבָא: כַּוֵּין דַּעְתָּךְ וּבְעִי רַחֲמֵי דְּלֵיתֵי מִיטְרָא. בָּעֵי רַחֲמֵי וְלָא אָתֵי מִיטְרָא. amar lah: ma hi? baayin ra'hamé veaté mitra. amar lah: haou michoum dezimna demitra hou. ela livo ra'hamé haidana bitkoufat tamouz, velété mitra. chela'ha léh lerava: kavén datakh ouvi ra'hamé delété mitra. baé ra'hamé vela até mitra.
- אָמַר לְפָנָיו: רִבּוֹנוֹ שֶׁל עוֹלָם! ״אֱלֹהִים בְּאׇזְנֵינוּ שָׁמַעְנוּ אֲבוֹתֵינוּ סִפְּרוּ לָנוּ פֹּעַל פָּעַלְתָּ בִימֵיהֶם בִּימֵי קֶדֶם״, וְאָנוּ בְּעֵינֵינוּ לֹא רָאִינוּ! אֲתָא מִיטְרָא עַד דִּשְׁפוּךְ מַרְזְבֵי דְמָחוֹזָא לְדִיגְלַת. אֲתָא אֲבוּהּ אִיתְחֲזִי לֵיהּ בְּחֶלְמֵיהּ וַאֲמַר לֵיהּ: מִי אִיכָּא דְּמַיטְרַח קַמֵּי שְׁמַיָּא כּוּלֵּי הַאי? אֲמַר לֵיהּ: שַׁנִּי דּוּכְתָּיךְ. שַׁנִּי דּוּכְתֵּיהּ, לִמְחַר אַשְׁכְּחֵיהּ דְּמִרְשַׁם פּוּרְיֵיהּ בְּסַכִּינֵי. amar lefana: ribono chel olam! "elohim beoznénou chamanou avoténou siperou lanou poal paalta viméhem bimé kedem", veanou beénénou lo rainou! ata mitra ad dichfoukh marzevé dema'hoza lediglat. ata avouh it'hazi léh be'helméh vaamar léh: mi ika dematra'h kamé chemaya koulé ha? amar léh: chani doukhtakh. chani doukhtéh, lim'har achke'héh demircham pouryéh besakiné.
- רַב פָּפָּא גְּזַר תַּעֲנִיתָא וְלָא אֲתָא מִיטְרָא. חֲלַשׁ לִיבֵּיהּ, שְׂרַף פִּינְכָּא דְּדַיְיסָא וּבָעֵי רַחֲמֵי וְלָא אֲתָא מִיטְרָא. אֲמַר לֵיהּ רַב נַחְמָן בַּר אוּשְׁפַּזְתִּי: אִי שָׂרֵיף מָר פִּינְכָּא אַחֲרִיתִי דְּדַיְיסָא אָתֵי מִיטְרָא. אִיכְּסִיף, וַחֲלַשׁ דַּעְתֵּיהּ, וַאֲתָא מִיטְרָא. rav papa gezar taanita vela ata mitra. 'halach libéh, seraf pinka dedaysa ouvaé ra'hamé vela ata mitra. amar léh rav na'hman bar ouchpazti: i saréf mar pinka a'hariti dedaysa até mitra. ikesif, va'halach datéh, vaata mitra.
- רַבִּי חֲנִינָא בֶּן דּוֹסָא הֲוָה קָא אָזֵיל בְּאוֹרְחָא, אֲתָא מִיטְרָא. אָמַר לְפָנָיו: רִבּוֹנוֹ שֶׁל עוֹלָם, כׇּל הָעוֹלָם כּוּלּוֹ בְּנַחַת, וַחֲנִינָא בְּצַעַר! פְּסַק מִיטְרָא. כִּי מְטָא לְבֵיתֵיהּ, אָמַר לְפָנָיו: רִבּוֹנוֹ שֶׁל עוֹלָם, כׇּל הָעוֹלָם כּוּלּוֹ בְּצַעַר וַחֲנִינָא בְּנַחַת? אֲתָא מִיטְרָא. rabi 'hanina ben dosa hava ka azél beor'ha, ata mitra. amar lefana: ribono chel olam, kol haolam koulo bena'hat, va'hanina betsaar! pesak mitra. ki meta levétéh, amar lefana: ribono chel olam, kol haolam koulo betsaar va'hanina bena'hat? ata mitra.
- אָמַר רַב יוֹסֵף: מַאי אַהְנְיָא לֵיהּ צְלוֹתָא דְּכֹהֵן גָּדוֹל לְגַבֵּי רַבִּי חֲנִינָא בֶּן דּוֹסָא. דִּתְנַן: הָיָה מִתְפַּלֵּל תְּפִלָּה קְצָרָה בַּבַּיִת הַחִיצוֹן. מַאי מְצַלֵּי? רָבִין בַּר אַדָּא וְרָבָא בַּר אַדָּא דְּאָמְרִי תַּרְוַיְיהוּ מִשְּׁמֵיהּ דְּרַב יְהוּדָה: יְהִי רָצוֹן מִלְּפָנֶיךָ ה׳ אֱלֹהֵינוּ שֶׁתְּהֵא הַשָּׁנָה הַזּוֹ גְּשׁוּמָה וּשְׁחוּנָה. שְׁחוּנָה מְעַלַּיְיתָא הִיא? אַדְּרַבָּה, גְּרִיעוּתָא הִיא! amar rav yoséf: ma ahneya léh tselota dekhohén gadol legabé rabi 'hanina ben dosa. ditnan: haya mitpalél tefila ketsara babayit ha'hitson. ma metsalé? ravin bar ada verava bar ada deamri tarvayou micheméh derav yeouda: yehi ratson milefanekha h' elohénou chetehé hachana hazo gechouma ouch'houna. che'houna mealayta hi? aderaba, geriouta hi!
- אֶלָּא: אִם שְׁחוּנָה — תְּהֵא גְּשׁוּמָה וּטְלוּלָה. וְאַל יִכָּנֵס לְפָנֶיךָ תְּפִילַּת עוֹבְרֵי דְּרָכִים. רַב אַחָא בְּרֵיהּ דְּרָבָא מְסַיֵּים מִשְּׁמֵיהּ דְּרַב יְהוּדָה: לָא יִעְדֵּי עָבֵיד שׁוּלְטָן מִדְּבֵית יְהוּדָה, וְאַל יְהוּ עַמְּךָ יִשְׂרָאֵל צְרִיכִין לְהִתְפַּרְנֵס זֶה מִזֶּה, וְלֹא לְעַם אַחֵר. ela: im che'houna — tehé gechouma outloula. veal yikanés lefanekha tefilat ovré derakhim. rav a'ha beréh derava mesayém micheméh derav yeouda: la yidé avéd choultan midevét yeouda, veal yeou amekha yisraél tserikhin lehitparnés ze mize, velo leam a'hér.
- אָמַר רַב יְהוּדָה אָמַר רַב: בְּכׇל יוֹם וְיוֹם בַּת קוֹל יוֹצֵאת וְאוֹמֶרֶת: כָּל הָעוֹלָם כּוּלּוֹ נִיזּוֹן בִּשְׁבִיל חֲנִינָא בְּנִי, וַחֲנִינָא בְּנִי דַּיּוֹ בְּקַב חָרוּבִים מֵעֶרֶב שַׁבָּת לְעֶרֶב שַׁבָּת. הֲוָה רְגִילָא דְּבֵיתְהוּ לְמֵיחֲמָא תַּנּוּרָא כׇּל מַעֲלֵי דְשַׁבְּתָא וְשָׁדְיָיא אַקְטַרְתָּא amar rav yeouda amar rav: bekhol yom veom bat kol yotsét veomeret: kal haolam koulo nizon bichvil 'hanina beni, va'hanina beni dayo bekav 'harouvim méerev chabat leerev chabat. hava regila devétou lemé'hama tanoura kol maalé dechabeta vechadya aktarta
Daf 25a
- מִשּׁוּם כִּיסּוּפָא. הֲוָה לַהּ הָךְ שִׁיבָבְתָא בִּישְׁתָּא, אֲמַרָה: מִכְּדֵי יָדַעְנָא דְּלֵית לְהוּ וְלָא מִידֵּי, מַאי כּוּלֵּי הַאי? אֲזַלָא וּטְרַפָא אַבָּבָא, אִיכַּסְפָא וַעֲיַילָא לְאִינְדְּרוֹנָא, michoum kisoufa. hava lah hakh chivavta bichta, amara: mikedé yadana delét leou vela midé, ma koulé ha? azala outrafa abava, ikasfa vaayala leinderona,
- אִיתְעֲבִיד לַהּ נִסָּא דְּחָזְיָא לְתַנּוּרָא מְלֵא לַחְמָא וְאַגָּנָא מְלֵא לֵישָׁא, אֲמַרָה לַהּ: פְּלָנִיתָא, פְּלָנִיתָא! אַיְיתַי מָסָא, דְּקָא חֲרִיךְ לַחְמִיךְ. אֲמַרָה לָהּ: אַף אֲנָא לְהָכִי עֲיַילִי. תָּנָא: אַף הִיא לְהָבִיא מַרְדֶּה נִכְנְסָה, מִפְּנֵי שֶׁמְּלוּמֶּדֶת בְּנִסִּים. itavid lah nisa de'hazya letanoura melé la'hma veagana melé lécha, amara lah: pelanita, pelanita! ayta masa, deka 'harikh la'hmikh. amara lah: af ana lehakhi ayali. tana: af hi lehavi marde nikhnesa, mipené chemeloumedet benisim.
- אֲמַרָה לֵיהּ דְּבֵיתְהוּ: עַד אֵימַת נֵיזִיל וְנִצְטַעַר כּוּלֵּי הַאי? אֲמַר לַהּ: מַאי נַעֲבֵיד? בְּעִי רַחֲמֵי דְּנִיתְּבוּ לָךְ מִידֵּי. בְּעָא רַחֲמֵי, יָצְתָה כְּמִין פִּיסַּת יָד וִיהַבוּ לֵיהּ חַד כַּרְעָא דְּפָתוּרָא דְּדַהֲבָא. חָזְיָא בְּחֶלְמָא, עֲתִידִי צַדִּיקֵי דְּאָכְלִי אַפָּתוּרָא דְּדַהֲבָא דְּאִית לֵיהּ תְּלָת כַּרְעֵי, וְאִיהוּ — אַפָּתוּרָא דִּתְרֵי כַּרְעֵי. amara léh devétou: ad émat nézil venitstaar koulé ha? amar lah: ma naavéd? bei ra'hamé denitevou lakh midé. bea ra'hamé, yatsta kemin pisat yad vihavou léh 'had kara defatoura dedahava. 'hazya be'helma, atidi tsadiké deakhli apatoura dedahava deit léh telat karé, veiou — apatoura ditré karé.
- אֲמַר לַהּ: נִיחָא לָךְ דְּמֵיכָל אָכְלִי כּוּלֵּי עָלְמָא אַפָּתוּרָא דְּמַשְׁלַם וַאֲנַן אַפָּתוּרָא דִּמְחַסַּר. אֲמַרָה לֵיהּ: וּמַאי נַעֲבֵיד? בְּעִי רַחֲמֵי דְּנִשְׁקְלִינְהוּ מִינָּךְ. בָּעֵי רַחֲמֵי וְשַׁקְלוּהוּ. תָּנָא: גָּדוֹל הָיָה נֵס אַחֲרוֹן יוֹתֵר מִן הָרִאשׁוֹן. דִּגְמִירִי, דְּמֵיהָב יָהֲבִי מִישְׁקָל לָא שָׁקְלִי. amar lah: ni'ha lakh demékhal akhli koulé alma apatoura demachlam vaanan apatoura dim'hasar. amara léh: ouma naavéd? bei ra'hamé denichkelinou minakh. baé ra'hamé vechaklouou. tana: gadol haya nés a'haron yotér min harichon. digmiri, deméhav yahavi michkal la chakli.
- חַד בֵּי שִׁמְשֵׁי חַזְיַיהּ לְבַרְתֵּיהּ דַּהֲווֹת עֲצִיבָא, אֲמַר לַהּ: בִּתִּי אַמַּאי עֲצִיבַתְּ? אֲמַרָה לֵיהּ: כְּלִי שֶׁל חוֹמֶץ נִתְחַלֵּף לִי בִּכְלִי שֶׁל שֶׁמֶן וְהִדְלַקְתִּי מִמֶּנּוּ אוּר לְשַׁבָּת. אֲמַר לַהּ: בִּתִּי, מַאי אִכְפַּת לִךְ? מִי שֶׁאָמַר לַשֶּׁמֶן וְיִדְלוֹק, הוּא יֹאמַר לַחוֹמֶץ וְיִדְלוֹק. תָּנָא: הָיָה דּוֹלֵק וְהוֹלֵךְ כׇּל הַיּוֹם כּוּלּוֹ, עַד שֶׁהֵבִיאוּ מִמֶּנּוּ אוּר לְהַבְדָּלָה. 'had bé chimché 'hazyah levartéh dahaot atsiva, amar lah: biti ama atsivate? amara léh: keli chel 'homets nit'haléf li bikhli chel chemen vehidlakti mimenou our lechabat. amar lah: biti, ma ikhpat likh? mi cheamar lachemen veyidlok, hou yomar la'homets veyidlok. tana: haya dolék veolékh kol hayom koulo, ad chehéviou mimenou our lehavdala.
- רַבִּי חֲנִינָא בֶּן דּוֹסָא הֲווֹ לֵיהּ הָנָךְ עִיזֵּי, אֲמַרוּ לֵיהּ: קָא מַפְסְדָן. אֲמַר: אִי קָא מַפְסְדָן — נֵיכְלִינְהוּ דּוּבֵּי, וְאִי לָא — כֹּל חֲדָא וַחֲדָא תַּיְתֵי לְאוּרְתָּא דּוּבָּא בְּקַרְנַיְיהוּ. לְאוּרְתָּא אַיְיתַי כֹּל חֲדָא וַחֲדָא דּוּבָּא בְּקַרְנַיְיהוּ. rabi 'hanina ben dosa hao léh hanakh izé, amarou léh: ka mafsedan. amar: i ka mafsedan — nékhlinou doubé, vei la — kol 'hada va'hada tayté leourta douba bekarnayou. leourta ayta kol 'hada va'hada douba bekarnayou.
- הֲוָה לֵיהּ הָהִיא שִׁיבָבְתָא דְּקָא בָנְיָא בֵּיתָא וְלָא מְטוֹ כְּשׁוּרֵי. אָתְיָא לְקַמֵּיהּ, אֲמַרָה לֵיהּ: בְּנֵיתִי בֵּיתִי וְלָא קָמָטוּ כְּשׁוּרַאי. אֲמַר לַהּ: מָה שְׁמִךְ? אֲמַרָה לֵיהּ: אֵיכוּ. אָמַר: אֵיכוּ נִימְטוֹ כְּשׁוּרִיךְ. hava léh hahi chivavta deka vanya béta vela meto kechouré. atya lekaméh, amara léh: benéti béti vela kamatou kechoura. amar lah: ma chemikh? amara léh: ékhou. amar: ékhou nimto kechourikh.
- תָּנָא: הִגִּיעוּ עַד שֶׁיָּצְאוּ אַמָּה לְכָאן וְאַמָּה לְכָאן. וְיֵשׁ אוֹמְרִין: סְנִיפִין עֲשָׂאוּם. תַּנְיָא, פְּלֵימוֹ אוֹמֵר: אֲנִי רָאִיתִי אוֹתוֹ הַבַּיִת, וְהָיוּ קוֹרוֹתָיו יוֹצְאוֹת אַמָּה לְכָאן וְאַמָּה לְכָאן, וְאָמְרוּ לִי: בַּיִת זֶה שֶׁקֵּירָה רַבִּי חֲנִינָא בֶּן דּוֹסָא בִּתְפִלָּתוֹ. tana: higiou ad cheyatsou ama lekhan veama lekhan. veyéch omrin: senifin asaoum. tanya, pelémo omér: ani raiti oto habayit, vehaou korota yotsot ama lekhan veama lekhan, veamrou li: bayit ze chekéra rabi 'hanina ben dosa bitfilato.
- וְרַבִּי חֲנִינָא בֶּן דּוֹסָא מֵהֵיכָן הֲווֹ לֵיהּ עִזִּים? וְהָא עָנִי הֲוֵי! וְעוֹד, אָמְרוּ חֲכָמִים: אֵין מְגַדְּלִין בְּהֵמָה דַּקָּה בְּאֶרֶץ יִשְׂרָאֵל? אָמַר רַב פִּנְחָס: מַעֲשֶׂה וְעָבַר אָדָם אֶחָד עַל פֶּתַח בֵּיתוֹ וְהִנִּיחַ שָׁם תַּרְנְגוֹלִין, וּמְצָאָתַן אִשְׁתּוֹ שֶׁל רַבִּי חֲנִינָא בֶּן דּוֹסָא, verabi 'hanina ben dosa méhékhan hao léh izim? veha ani havé! veod, amrou 'hakhamim: én megadelin behéma daka beerets yisraél? amar rav pin'has: maase veavar adam e'had al peta'h béto vehini'ha cham tarnegolin, oumtsaatan ichto chel rabi 'hanina ben dosa,
- וְאָמַר לָהּ: אַל תֹּאכְלִי מִבֵּיצֵיהֶן. וְהִרְבּוּ בֵּיצִים וְתַרְנְגוֹלִין וְהָיוּ מְצַעֲרִין אוֹתָם, וּמְכָרָן וְקָנָה בִּדְמֵיהֶן עִזִּים. פַּעַם אַחַת עָבַר אוֹתוֹ אָדָם שֶׁאָבְדוּ מִמֶּנּוּ הַתַּרְנְגוֹלִין וְאָמַר לַחֲבֵירוֹ: בְּכָאן הִנַּחְתִּי הַתַּרְנְגוֹלִין שֶׁלִּי. שָׁמַע רַבִּי חֲנִינָא, אָמַר לוֹ: יֵשׁ לְךָ בָּהֶן סִימָן? אָמַר לוֹ: הֵן. נָתַן לוֹ סִימָן וְנָטַל אֶת הָעִיזִּין, וְהֵן הֵן עִיזֵּי דְּאַיְיתוֹ דּוּבֵּי בְּקַרְנַיְיהוּ. veamar lah: al tokhli mibétséhen. vehirbou bétsim vetarnegolin vehaou metsaarin otam, oumkharan vekana bidméhen izim. paam a'hat avar oto adam cheavdou mimenou hatarnegolin veamar la'havéro: bekhan hina'hti hatarnegolin cheli. chama rabi 'hanina, amar lo: yéch lekha bahen siman? amar lo: hén. natan lo siman venatal et haizin, vehén hén izé deayto doubé bekarnayou.
- רַבִּי אֶלְעָזָר בֶּן פְּדָת דְּחִיקָא לֵיהּ מִילְּתָא טוּבָא. עֲבַד מִלְּתָא וְלָא הֲוָה לֵיהּ מִידֵּי לְמִטְעַם, שְׁקַל בְּרָא דְתוּמָא וְשַׁדְיֵיהּ בְּפוּמֵּיהּ, חֲלַשׁ לִבֵּיהּ וְנִים. אֲזוּל רַבָּנַן לְשַׁיּוֹלֵי בֵּיהּ, חַזְיוּהּ דְּקָא בָכֵי וְחָיֵיךְ, וּנְפַק צוּצִיתָא דְנוּרָא מֵאַפּוּתֵיהּ. rabi elazar ben pedat de'hika léh mileta touva. avad mileta vela hava léh midé lemitam, chekal bera detouma vechadyéh befouméh, 'halach libéh venim. azoul rabanan lechayolé béh, 'hazouh deka vakhé ve'hayékh, ounfak tsoutsita denoura méapoutéh.
- כִּי אִתְּעַר, אֲמַרוּ לֵיהּ: מַאי טַעְמָא קָבָכֵית וְחָיְיכַתְּ? אֲמַר לְהוּ: דַּהֲוָה יָתֵיב עִמִּי הַקָּדוֹשׁ בָּרוּךְ הוּא, וַאֲמַרִי לֵיהּ: עַד מָתַי אֶצְטַעַר בְּהַאי עָלְמָא? וַאֲמַר לִי: אֶלְעָזָר בְּנִי, נִיחָא לָךְ דְּאֵפְכֵיהּ לְעָלְמָא מֵרֵישָׁא, אֶפְשָׁר דְּמִתְיַלְּדַתְּ בְּשַׁעְתָּא דִמְזוֹנֵי. ki itear, amarou léh: ma tama kavakhét ve'haykhate? amar leou: dahava yatév imi hakadoch baroukh hou, vaamari léh: ad mata etstaar beha alma? vaamar li: elazar beni, ni'ha lakh deéfkhéh lealma mérécha, efchar demityaledate bechata dimzoné.
- אֲמַרִי לְקַמֵּיהּ: כּוּלֵּי הַאי, וְאֶפְשָׁר? אֲמַרִי לֵיהּ: דַּחֲיַי טְפֵי אוֹ דְחָיֵינָא? אֲמַר לִי: דַּחֲיֵית. אֲמַרִי לְקַמֵּיהּ: אִם כֵּן, לָא בָּעֵינָא. amari lekaméh: koulé ha, veefchar? amari léh: da'haya tefé o de'hayéna? amar li: da'hayét. amari lekaméh: im kén, la baéna.
- אֲמַר לִי: בְּהַאי אַגְרָא דַּאֲמַרְתְּ ״לָא בָּעֵינָא״ יָהֵיבְנָא לָךְ לְעָלְמָא דְּאָתֵי תְּלֵיסְרֵי נַהְרָווֹתָא דְמִשְׁחָא אֲפַרְסְמוֹן דָּכַיִין כִּפְרָת וְדִיגְלַת, דְּמִעַנְּגַתְּ בְּהוּ. אֲמַרִי לְקַמֵּיהּ: הַאי וְתוּ לָא? אֲמַר לִי: וּלְחַבְרָךְ מַאי יָהֵיבְנָא? אֲמַרִי לֵיהּ: וַאֲנָא מִגַּבְרָא דְּלֵית לֵיהּ בָּעֵינָא? מַחְיַין בְּאִסְקוּטְלָא אַפּוּתַאי, וַאֲמַר לִי: אֶלְעָזָר בְּרִי, גָּרוֹ בָּךְ גִּירַי. amar li: beha agra daamarte "la baéna" yahévna lakh lealma deaté telésré nahraota demich'ha afarsemon dakhayin kifrat vediglat, demianegate beou. amari lekaméh: ha vetou la? amar li: oul'havrakh ma yahévna? amari léh: vaana migavra delét léh baéna? ma'hyan beiskoutla apouta, vaamar li: elazar beri, garo bakh gira.
- רַבִּי חָמָא בַּר חֲנִינָא גְּזַר תַּעֲנִיתָא וְלָא אֲתָא מִיטְרָא. אֲמַרוּ לֵיהּ: וְהָא רַבִּי יְהוֹשֻׁעַ בֶּן לֵוִי גָּזַר תַּעֲנִיתָא וְאָתֵי מִיטְרָא! אֲמַר לְהוּ: הָא אֲנָא, הָא בַּר לֵיוַאי. אֲמַרוּ לֵיהּ: דְּנֵיתֵי וְנִיכַוֵּין דַּעְתִּין, אֶפְשָׁר דְּתָבְרִי צִיבּוּרָא לִבַּיְיהוּ דְּאָתֵי מִיטְרָא. בְּעוֹן רַחֲמֵי וְלָא אָתֵי מִיטְרָא. rabi 'hama bar 'hanina gezar taanita vela ata mitra. amarou léh: veha rabi yeochoua ben lévi gazar taanita veaté mitra! amar leou: ha ana, ha bar léva. amarou léh: denété venikhavén datin, efchar detavri tsiboura libayou deaté mitra. beon ra'hamé vela até mitra.
- אֲמַר לְהוּ: נִיחָא לְכוּ שֶׁיָּבֹא מָטָר בִּשְׁבִילֵנוּ? אֲמַרוּ לֵיהּ: הֵן. אָמַר: רָקִיעַ רָקִיעַ כַּסֵּי פָּנֶיךָ! לָא אִיכַּסִּי. אֲמַר: כַּמָּה עַזִּין פְּנֵי רָקִיעַ, אִיכַּסִּי וַאֲתָא מִיטְרָא. amar leou: ni'ha lekhou cheyavo matar bichvilénou? amarou léh: hén. amar: rakia rakia kasé panekha! la ikasi. amar: kama azin pené rakia, ikasi vaata mitra.
- לֵוִי גְּזַר תַּעֲנִיתָא וְלָא אֲתָא מִיטְרָא. אָמַר לְפָנָיו: רִבּוֹנוֹ שֶׁל עוֹלָם! עָלִיתָ וְיָשַׁבְתָּ בַּמָּרוֹם וְאֵין אַתָּה מְרַחֵם עַל בָּנֶיךָ. אֲתָא מִיטְרָא, וְאִיטְּלַע. אָמַר רַבִּי אֶלְעָזָר: לְעוֹלָם אַל יָטִיחַ אָדָם דְּבָרִים כְּלַפֵּי מַעְלָה, שֶׁהֲרֵי אָדָם גָּדוֹל הֵטִיחַ דְּבָרִים כְּלַפֵּי מַעְלָה וְאִיטְּלַע, וּמַנּוּ — לֵוִי. lévi gezar taanita vela ata mitra. amar lefana: ribono chel olam! alita veyachavta bamarom veén ata mera'hém al banekha. ata mitra, veitela. amar rabi elazar: leolam al yati'ha adam devarim kelapé mala, cheharé adam gadol héti'ha devarim kelapé mala veitela, oumanou — lévi.
- הָא גְּרַמָא לֵיהּ? וְהָא לֵוִי אַחְוִי קִידָּה קַמֵּיהּ דְּרַבִּי, וְאִיטְּלַע! הָא וְהָא גְּרַמָא לֵיהּ. ha gerama léh? veha lévi a'hvi kida kaméh derabi, veitela! ha veha gerama léh.
- רַבִּי חִיָּיא בַּר לוּלְיָינִי שַׁמְעִינְהוּ לְהָנָךְ עֲנָנֵי דְּקָאָמְרִי: נֵיתוֹ וְנִישְׁדֵּי מַיָּא בְּעַמּוֹן וּמוֹאָב. אָמַר לְפָנָיו: רִבּוֹנוֹ שֶׁל עוֹלָם! כְּשֶׁנָּתַתָּ תּוֹרָה לְעַמְּךָ יִשְׂרָאֵל חִזַּרְתָּ עַל כׇּל אוּמּוֹת הָעוֹלָם וְלֹא קִיבְּלוּהָ, וְעַכְשָׁיו אַתָּה נוֹתֵן לָהֶם מָטָר? שְׁדוֹ הָכָא. שַׁדְיוּהּ אַדּוּכְתַּיְהוּ. rabi 'hiya bar loulyani chaminou lehanakh anané dekaamri: néto venichdé maya beamon oumoav. amar lefana: ribono chel olam! kechenatata tora leamekha yisraél 'hizarta al kol oumot haolam velo kibelouha, veakhcha ata notén lahem matar? chedo hakha. chadouh adoukhtayou.
- דָּרֵשׁ רַבִּי חִיָּיא בַּר לוּלְיָינִי, מַאי דִּכְתִיב: ״צַדִּיק כַּתָּמָר יִפְרָח כְּאֶרֶז בַּלְּבָנוֹן יִשְׂגֶּה״, אִם נֶאֱמַר תָּמָר לָמָּה נֶאֱמַר אֶרֶז, וְאִם נֶאֱמַר אֶרֶז לָמָּה נֶאֱמַר תָּמָר? אִילּוּ נֶאֱמַר תָּמָר וְלֹא נֶאֱמַר אֶרֶז, הָיִיתִי אוֹמֵר: מָה תָּמָר daréch rabi 'hiya bar loulyani, ma dikhtiv: "tsadik katamar yifra'h keerez balevanon yisge", im neemar tamar lama neemar erez, veim neemar erez lama neemar tamar? ilou neemar tamar velo neemar erez, hayiti omér: ma tamar
Daf 25b
- אֵין גִּזְעוֹ מַחְלִיף, אַף צַדִּיק חַס וְשָׁלוֹם אֵין גִּזְעוֹ מַחְלִיף — לְכָךְ נֶאֱמַר אֶרֶז. אִילּוּ נֶאֱמַר אֶרֶז וְלֹא נֶאֱמַר תָּמָר, הָיִיתִי אוֹמֵר: מָה אֶרֶז אֵין עוֹשֶׂה פֵּירוֹת אַף צַדִּיק חַס וְשָׁלוֹם אֵין עוֹשֶׂה פֵּירוֹת — לְכָךְ נֶאֱמַר תָּמָר וְנֶאֱמַר אֶרֶז. én gizo ma'hlif, af tsadik 'has vechalom én gizo ma'hlif — lekhakh neemar erez. ilou neemar erez velo neemar tamar, hayiti omér: ma erez én ose pérot af tsadik 'has vechalom én ose pérot — lekhakh neemar tamar veneemar erez.
- וְאֶרֶז גִּזְעוֹ מַחְלִיף? וְהָתַנְיָא: הַלּוֹקֵחַ אִילָן מֵחֲבֵירוֹ לָקוֹץ, מַגְבִּיהוֹ מִן הַקַּרְקַע טֶפַח וְקוֹצֵץ. בְּסַדַּן הַשִּׁקְמָה — שְׁנֵי טְפָחִים. בִּבְתוּלַת הַשִּׁקְמָה — שְׁלֹשָׁה טְפָחִים. בְּקָנִים וּבִגְפָנִים — מִן הַפְּקָק וּלְמַעְלָה. בִּדְקָלִים וּבַאֲרָזִים — חוֹפֵר לְמַטָּה וּמַשְׁרִישׁ, לְפִי שֶׁאֵין גִּזְעוֹ מַחְלִיף. veerez gizo ma'hlif? vehatanya: haloké'ha ilan mé'havéro lakots, magbio min hakarka tefa'h vekotséts. besadan hachikma — chené tefa'him. bivtoulat hachikma — chelocha tefa'him. bekanim ouvigfanim — min hapekak oulmala. bidkalim ouvaarazim — 'hofér lemata oumachrich, lefi cheén gizo ma'hlif.
- הָכָא בְּמַאי עָסְקִינַן בִּשְׁאָר מִינֵי אֲרָזִים, כִּדְרַבָּה בַּר הוּנָא. דְּאָמַר רַבָּה בַּר הוּנָא: עֲשָׂרָה מִינֵי אֲרָזִים הֵן, שֶׁנֶּאֱמַר: ״אֶתֵּן בַּמִּדְבָּר אֶרֶז שִׁטָּה וַהֲדַס וְגוֹ׳״. hakha bema askinan bichar miné arazim, kidraba bar houna. deamar raba bar houna: asara miné arazim hén, cheneemar: "etén bamidbar erez chita vahadas vego'".
- תָּנוּ רַבָּנַן: מַעֲשֶׂה בְּרַבִּי אֱלִיעֶזֶר שֶׁגָּזַר שְׁלֹשׁ עֶשְׂרֵה תַּעֲנִיּוֹת עַל הַצִּבּוּר וְלֹא יָרְדוּ גְּשָׁמִים, בָּאַחֲרוֹנָה הִתְחִילוּ הַצִּבּוּר לָצֵאת. אָמַר לָהֶם: תִּקַּנְתֶּם קְבָרִים לְעַצְמְכֶם?! גָּעוּ כׇּל הָעָם בִּבְכִיָּה, וְיָרְדוּ גְּשָׁמִים. tanou rabanan: maase berabi eliezer chegazar cheloch esré taaniyot al hatsibour velo yardou gechamim, baa'harona hit'hilou hatsibour latsét. amar lahem: tikantem kevarim leatsmekhem?! gaou kol haam bivkhiya, veyardou gechamim.
- שׁוּב מַעֲשֶׂה בְּרַבִּי אֱלִיעֶזֶר שֶׁיָּרַד לִפְנֵי הַתֵּיבָה, וְאָמַר עֶשְׂרִים וְאַרְבַּע בְּרָכוֹת וְלֹא נַעֲנָה. יָרַד רַבִּי עֲקִיבָא אַחֲרָיו וְאָמַר: ״אָבִינוּ מַלְכֵּנוּ אֵין לָנוּ מֶלֶךְ אֶלָּא אָתָּה. אָבִינוּ מַלְכֵּנוּ, לְמַעַנְךָ רַחֵם עָלֵינוּ״, וְיָרְדוּ גְּשָׁמִים. הֲווֹ מְרַנְּנִי רַבָּנַן, יָצְתָה בַּת קוֹל וְאָמְרָה: לֹא מִפְּנֵי שֶׁזֶּה גָּדוֹל מִזֶּה, אֶלָּא שֶׁזֶּה מַעֲבִיר עַל מִידּוֹתָיו, וְזֶה אֵינוֹ מַעֲבִיר עַל מִדּוֹתָיו. chouv maase berabi eliezer cheyarad lifné hatéva, veamar esrim vearba berakhot velo naana. yarad rabi akiva a'hara veamar: "avinou malkénou én lanou melekh ela ata. avinou malkénou, lemaankha ra'hém alénou", veyardou gechamim. hao meraneni rabanan, yatsta bat kol veamra: lo mipené cheze gadol mize, ela cheze maavir al midota, veze éno maavir al midota.
- תָּנוּ רַבָּנַן: עַד מָתַי יְהוּ הַגְּשָׁמִים יוֹרְדִין וְהַצִּבּוּר פּוֹסְקִין מִתַּעֲנִיתָם? כִּמְלֹא בֶּרֶךְ הַמַּחֲרֵישָׁה, דִּבְרֵי רַבִּי מֵאִיר. וַחֲכָמִים אוֹמְרִים: בַּחֲרֵבָה טֶפַח, בְּבֵינוֹנִית טִפְחַיִים, בַּעֲבוּדָה שְׁלֹשָׁה טְפָחִים. tanou rabanan: ad mata yeou hagechamim yordin vehatsibour poskin mitaanitam? kimlo berekh hama'harécha, divré rabi méir. va'hakhamim omrim: ba'haréva tefa'h, bevénonit tif'hayim, baavouda chelocha tefa'him.
- תַּנְיָא, רַבִּי שִׁמְעוֹן בֶּן אֶלְעָזָר אוֹמֵר: אֵין לְךָ טֶפַח מִלְּמַעְלָה, שֶׁאֵין תְּהוֹם יוֹצֵא לִקְרָאתוֹ שְׁלֹשָׁה טְפָחִים. וְהָא תַּנְיָא טִפְחַיִים! לָא קַשְׁיָא: כָּאן בַּעֲבוּדָה, כָּאן בְּשֶׁאֵינָהּ עֲבוּדָה. tanya, rabi chimon ben elazar omér: én lekha tefa'h milemala, cheén teom yotsé likrato chelocha tefa'him. veha tanya tif'hayim! la kachya: kan baavouda, kan becheénah avouda.
- אָמַר רַבִּי אֶלְעָזָר: כְּשֶׁמְּנַסְּכִין אֶת הַמַּיִם בֶּחָג, תְּהוֹם אוֹמֵר לַחֲבֵירוֹ: אַבַּע מֵימֶיךָ, קוֹל שְׁנֵי רֵיעִים אֲנִי שׁוֹמֵעַ. שֶׁנֶּאֱמַר: ״תְּהוֹם אֶל תְּהוֹם קוֹרֵא לְקוֹל צִנּוֹרֶיךָ וְגוֹ׳״. amar rabi elazar: kechemenasekhin et hamayim be'hag, teom omér la'havéro: aba mémekha, kol chené réim ani choméa. cheneemar: "teom el teom koré lekol tsinorekha vego'".
- אָמַר רַבָּה: לְדִידִי חֲזֵי לִי הַאי רִידְיָא, דָּמֵי לְעִיגְלָא וּפְרִיטָא שִׂפְווֹתֵיהּ וְקָיְימָא בֵּין תְּהוֹמָא תַּתָּאָה לִתְהוֹמָא עִילָּאָה. לִתְהוֹמָא עִילָּאָה אָמַר לֵיהּ: חֲשׁוֹר מֵימֶיךָ. לִתְהוֹמָא תַּתָּאָה אָמַר לֵיהּ: אַבַּע מֵימֶיךָ, שֶׁנֶּאֱמַר: ״הַנִּצָּנִים נִרְאוּ בָּאָרֶץ וְגוֹ׳״. amar raba: ledidi 'hazé li ha ridya, damé leigla oufrita sifotéh vekayma bén teoma tataa litoma ilaa. litoma ilaa amar léh: 'hachor mémekha. litoma tataa amar léh: aba mémekha, cheneemar: "hanitsanim nirou baarets vego'".
- הָיוּ מִתְעַנִּין וְיָרְדוּ גְּשָׁמִים קוֹדֶם הָנֵץ הַחַמָּה כּוּ׳. תָּנוּ רַבָּנַן: הָיוּ מִתְעַנִּין וְיָרְדוּ לָהֶם גְּשָׁמִים, קוֹדֶם הָנֵץ הַחַמָּה — לֹא יַשְׁלִימוּ. לְאַחַר הָנֵץ הַחַמָּה — יַשְׁלִימוּ, דִּבְרֵי רַבִּי מֵאִיר. רַבִּי יְהוּדָה אוֹמֵר: קוֹדֶם חֲצוֹת — לֹא יַשְׁלִימוּ. לְאַחַר חֲצוֹת — יַשְׁלִימוּ. haou mitanin veyardou gechamim kodem hanéts ha'hama kou'. tanou rabanan: haou mitanin veyardou lahem gechamim, kodem hanéts ha'hama — lo yachlimou. lea'har hanéts ha'hama — yachlimou, divré rabi méir. rabi yeouda omér: kodem 'hatsot — lo yachlimou. lea'har 'hatsot — yachlimou.
- רַבִּי יוֹסֵי אוֹמֵר: קוֹדֶם תֵּשַׁע שָׁעוֹת — לֹא יַשְׁלִימוּ, לְאַחַר תֵּשַׁע שָׁעוֹת — יַשְׁלִימוּ, שֶׁכֵּן מָצִינוּ בְּאַחְאָב מֶלֶךְ יִשְׂרָאֵל שֶׁהִתְעַנָּה מִתֵּשַׁע שָׁעוֹת וּלְמַעְלָה, שֶׁנֶּאֱמַר: ״הֲרָאִיתָ כִּי נִכְנַע אַחְאָב וְגוֹ׳״. rabi yosé omér: kodem técha chaot — lo yachlimou, lea'har técha chaot — yachlimou, chekén matsinou bea'hav melekh yisraél chehitana mitécha chaot oulmala, cheneemar: "haraita ki nikhna a'hav vego'".
- רַבִּי יְהוּדָה נְשִׂיאָה גְּזַר תַּעֲנִיתָא וְיָרְדוּ לָהֶם גְּשָׁמִים לְאַחַר הָנֵץ הַחַמָּה. סָבַר לְאַשְׁלוֹמִינְהוּ, אֲמַר לֵיהּ רַבִּי אַמֵּי: קוֹדֶם חֲצוֹת וְאַחַר חֲצוֹת שָׁנִינוּ. שְׁמוּאֵל הַקָּטָן גְּזַר תַּעֲנִיתָא וְיָרְדוּ לָהֶם גְּשָׁמִים קוֹדֶם הָנֵץ הַחַמָּה. כִּסְבוּרִין הָעָם לוֹמַר: שִׁבְחוֹ שֶׁל צִבּוּר הוּא. rabi yeouda nesia gezar taanita veyardou lahem gechamim lea'har hanéts ha'hama. savar leachlominou, amar léh rabi amé: kodem 'hatsot vea'har 'hatsot chaninou. chemouél hakatan gezar taanita veyardou lahem gechamim kodem hanéts ha'hama. kisvourin haam lomar: chiv'ho chel tsibour hou.
- אָמַר לָהֶם: אֶמְשׁוֹל לָכֶם מָשָׁל, לְמָה הַדָּבָר דּוֹמֶה — לְעֶבֶד שֶׁמְבַקֵּשׁ פְּרָס מֵרַבּוֹ, אָמַר לָהֶם: תְּנוּ לוֹ וְאַל אֶשְׁמַע קוֹלוֹ. amar lahem: emchol lakhem machal, lema hadavar dome — leeved chemvakéch peras mérabo, amar lahem: tenou lo veal echma kolo.
- שׁוּב, שְׁמוּאֵל הַקָּטָן גְּזַר תַּעֲנִיתָא וְיָרְדוּ לָהֶם גְּשָׁמִים לְאַחַר שְׁקִיעַת הַחַמָּה. כִּסְבוּרִים הָעָם לוֹמַר שִׁבְחוֹ שֶׁל צִבּוּר הוּא, אָמַר לָהֶם שְׁמוּאֵל: לֹא שֶׁבַח שֶׁל צִבּוּר הוּא, אֶלָּא אֶמְשׁוֹל לָכֶם מָשָׁל, לְמָה הַדָּבָר דּוֹמֶה — לְעֶבֶד שֶׁמְבַקֵּשׁ פְּרָס מֵרַבּוֹ, וְאָמַר לָהֶם: הַמְתִּינוּ לוֹ עַד שֶׁיִּתְמַקְמֵק וְיִצְטַעֵר, וְאַחַר כָּךְ תְּנוּ לוֹ. chouv, chemouél hakatan gezar taanita veyardou lahem gechamim lea'har chekiat ha'hama. kisvourim haam lomar chiv'ho chel tsibour hou, amar lahem chemouél: lo cheva'h chel tsibour hou, ela emchol lakhem machal, lema hadavar dome — leeved chemvakéch peras mérabo, veamar lahem: hamtinou lo ad cheyitmakmék veyitstaér, vea'har kakh tenou lo.
- וְלִשְׁמוּאֵל הַקָּטָן שִׁבְחוֹ שֶׁל צִבּוּר הֵיכִי דָּמֵי? אֲמַר ״מַשִּׁיב הָרוּחַ״ וּנְשַׁב זִיקָא, אֲמַר ״מוֹרִיד הַגֶּשֶׁם״ וַאֲתָא מִיטְרָא. velichmouél hakatan chiv'ho chel tsibour hékhi damé? amar "machiv harou'ha" ounchav zika, amar "morid hagechem" vaata mitra.
- מַעֲשֶׂה וְגָזְרוּ תַּעֲנִית בְּלוֹד כּוּ׳. וְנֵימָא הַלֵּל מֵעִיקָּרָא? אַבָּיֵי וְרָבָא דְּאָמְרִי תַּרְוַויְיהוּ: לְפִי שֶׁאֵין אוֹמְרִים הַלֵּל maase vegazrou taanit belod kou'. venéma halél méikara? abayé verava deamri tarvayou: lefi cheén omrim halél
Daf 26a
- אֶלָּא עַל נֶפֶשׁ שְׂבֵעָה וְכָרֵס מְלֵאָה. אִינִי? וְהָא רַב פָּפָּא אִיקְּלַע לְבֵי כְּנִישְׁתָּא דַּאֲבִי גוֹבָר וּגְזַר תַּעֲנִית, וְיָרְדוּ לָהֶם גְּשָׁמִים עַד חֲצוֹת, וְאָמַר [לָהֶם: אִמְרוּ] הַלֵּל וְאַחַר כָּךְ אִכְלוּ וּשְׁתוּ! שָׁאנֵי בְּנֵי מָחוֹזָא, דִּשְׁכִיחִי בְּהוּ שִׁכְרוּת. ela al nefech sevéa vekharés meléa. ini? veha rav papa ikela levé kenichta daavi govar ougzar taanit, veyardou lahem gechamim ad 'hatsot, veamar [lahem: imrou] halél vea'har kakh ikhlou ouchtou! chané bené ma'hoza, dichkhi'hi beou chikhrout.
- הֲדַרַן עֲלָךְ סֵדֶר תַּעֲנִיּוֹת אֵלּוּ hadaran alakh séder taaniyot élou
- בִּשְׁלֹשָׁה פְּרָקִים בְּשָׁנָה כֹּהֲנִים נוֹשְׂאִין אֶת כַּפֵּיהֶן אַרְבַּע פְּעָמִים בַּיּוֹם; בַּשַּׁחֲרִית, בַּמּוּסָף, בַּמִּנְחָה, וּבִנְעִילַת שְׁעָרִים: בְּתַעֲנִיּוֹת, וּבְמַעֲמָדוֹת, וּבְיוֹם הַכִּפּוּרִים. bichlocha perakim bechana kohanim nosin et kapéhen arba peamim bayom; bacha'harit, bamousaf, bamin'ha, ouvinilat chearim: betaaniyot, ouvmaamadot, ouvom hakipourim.
- אֵלּוּ הֵן מַעֲמָדוֹת. לְפִי שֶׁנֶּאֱמַר: ״צַו אֶת בְּנֵי יִשְׂרָאֵל אֶת קׇרְבָּנִי לַחְמִי״, וְכִי הֵיאַךְ קׇרְבָּנוֹ שֶׁל אָדָם קָרֵב וְהוּא אֵינוֹ עוֹמֵד עַל גַּבָּיו? élou hén maamadot. lefi cheneemar: "tsa et bené yisraél et korbani la'hmi", vekhi héakh korbano chel adam karév veou éno oméd al gaba?
- הִתְקִינוּ נְבִיאִים הָרִאשׁוֹנִים עֶשְׂרִים וְאַרְבָּעָה מִשְׁמָרוֹת, עַל כָּל מִשְׁמָר וּמִשְׁמָר הָיָה מַעֲמָד בִּירוּשָׁלַיִם שֶׁל כֹּהֲנִים שֶׁל לְוִיִּם וְשֶׁל יִשְׂרְאֵלִים. hitkinou neviim harichonim esrim vearbaa michmarot, al kal michmar oumichmar haya maamad birouchalayim chel kohanim chel leviyim vechel yisreélim.
- הִגִּיעַ זְמַן הַמִּשְׁמָר לַעֲלוֹת, כֹּהֲנִים וּלְוִיִּם עוֹלִים לִירוּשָׁלַיִם, וְיִשְׂרָאֵל שֶׁבְּאוֹתוֹ מִשְׁמָר מִתְכַּנְּסִין לְעָרֵיהֶן, וְקוֹרְאִין בְּמַעֲשֵׂה בְרֵאשִׁית. וְאַנְשֵׁי הַמַּעֲמָד הָיוּ מִתְעַנִּין אַרְבָּעָה יָמִים בַּשָּׁבוּעַ מִיּוֹם שֵׁנִי וְעַד יוֹם חֲמִישִׁי. וְלֹא הָיוּ מִתְעַנִּין עֶרֶב שַׁבָּת — מִפְּנֵי כְּבוֹד הַשַּׁבָּת, וְלֹא בְּאֶחָד בְּשַׁבָּת — כְּדֵי שֶׁלֹּא יֵצְאוּ מִמְּנוּחָה וְעוֹנֶג לִיגִיעָה וְתַעֲנִית וְיָמוּתוּ. higia zeman hamichmar laalot, kohanim oulviyim olim lirouchalayim, veyisraél chebeoto michmar mitkanesin learéhen, vekorin bemaasé veréchit. veanché hamaamad haou mitanin arbaa yamim bachavoua miyom chéni vead yom 'hamichi. velo haou mitanin erev chabat — mipené kevod hachabat, velo bee'had bechabat — kedé chelo yétsou mimenou'ha veoneg ligia vetaanit veyamoutou.
- בַּיּוֹם הָרִאשׁוֹן: בְּרֵאשִׁית, וִיהִי רָקִיעַ. בַּשֵּׁנִי: יְהִי רָקִיעַ, וְיִקָּווּ הַמַּיִם. בַּשְּׁלִישִׁי: יִקָּווּ הַמַּיִם, וִיהִי מְאֹרֹת. בָּרְבִיעִי: יְהִי מְאֹרֹת, וְיִשְׁרְצוּ הַמַּיִם. בַּחֲמִישִׁי: יִשְׁרְצוּ הַמַּיִם, וְתוֹצֵא הָאָרֶץ. בַּשִּׁשִּׁי: תּוֹצֵא הָאָרֶץ, וַיְכֻלּוּ הַשָּׁמַיִם. bayom harichon: beréchit, vihi rakia. bachéni: yehi rakia, veyikaou hamayim. bachelichi: yikaou hamayim, vihi meorot. barvii: yehi meorot, veyichretsou hamayim. ba'hamichi: yichretsou hamayim, vetotsé haarets. bachichi: totsé haarets, vaykhoulou hachamayim.
- פָּרָשָׁה גְּדוֹלָה קוֹרִין אוֹתָהּ בִּשְׁנַיִם, וְהַקְּטַנָּה בְּיָחִיד. בַּשַּׁחֲרִית וּבַמּוּסָף. וּבַמִּנְחָה נִכְנָסִין וְקוֹרִין עַל פִּיהֶן, כְּקוֹרִין אֶת שְׁמַע. עֶרֶב שַׁבָּת בַּמִּנְחָה לֹא הָיוּ נִכְנָסִין — מִפְּנֵי כְּבוֹד הַשַּׁבָּת. paracha gedola korin otah bichnayim, vehaketana beya'hid. bacha'harit ouvamousaf. ouvamin'ha nikhnasin vekorin al pihen, kekorin et chema. erev chabat bamin'ha lo haou nikhnasin — mipené kevod hachabat.
- כׇּל יוֹם שֶׁיֵּשׁ בּוֹ הַלֵּל — אֵין מַעֲמָד בַּשַּׁחֲרִית, קׇרְבַּן מוּסַף — אֵין בַּנְּעִילָה, קׇרְבַּן עֵצִים — אֵין בַּמִּנְחָה. דִּבְרֵי רַבִּי עֲקִיבָא. kol yom cheyéch bo halél — én maamad bacha'harit, korban mousaf — én baneila, korban étsim — én bamin'ha. divré rabi akiva.
- אָמַר לוֹ בֶּן עַזַּאי, כָּךְ הָיָה רַבִּי יְהוֹשֻׁעַ שׁוֹנֶה: קׇרְבַּן מוּסַף — אֵין בַּמִּנְחָה, קׇרְבַּן עֵצִים — אֵין בַּנְּעִילָה. חָזַר רַבִּי עֲקִיבָא לִהְיוֹת שׁוֹנֶה כְּבֶן עַזַּאי. amar lo ben aza, kakh haya rabi yeochoua chone: korban mousaf — én bamin'ha, korban étsim — én baneila. 'hazar rabi akiva lihot chone keven aza.
- זְמַן עֲצֵי כֹהֲנִים וְהָעָם, תִּשְׁעָה: בְּאֶחָד בְּנִיסָן בְּנֵי אָרַח בֶּן יְהוּדָה, בְּעֶשְׂרִים בְּתַמּוּז בְּנֵי דָוִד בֶּן יְהוּדָה, בַּחֲמִשָּׁה בְּאָב בְּנֵי פַרְעוֹשׁ בֶּן יְהוּדָה, בְּשִׁבְעָה בּוֹ בְּנֵי יוֹנָדָב בֶּן רֵכָב, בַּעֲשָׂרָה בּוֹ בְּנֵי סְנָאָה בֶּן בִּנְיָמִין, בַּחֲמִשָּׁה עָשָׂר בּוֹ בְּנֵי זַתּוּא בֶּן יְהוּדָה. zeman atsé khohanim vehaam, ticha: bee'had benisan bené ara'h ben yeouda, beesrim betamouz bené david ben yeouda, ba'hamicha beav bené faroch ben yeouda, bechiva bo bené yonadav ben rékhav, baasara bo bené senaa ben binyamin, ba'hamicha asar bo bené zatou ben yeouda.
- וְעִמָּהֶם כֹּהֲנִים וּלְוִיִּם, וְכׇל מִי שֶׁטָּעָה בְּשִׁבְטוֹ, וּבְנֵי גּוֹנְבֵי עֱלִי וּבְנֵי קוֹצְעֵי קְצִיעוֹת. veimahem kohanim oulviyim, vekhol mi chetaa bechivto, ouvné gonvé eli ouvné kotsé ketsiot.
- בְּעֶשְׂרִים בּוֹ בְּנֵי פַּחַת מוֹאָב בֶּן יְהוּדָה, בְּעֶשְׂרִים בֶּאֱלוּל בְּנֵי עָדִין בֶּן יְהוּדָה, בְּאֶחָד בְּטֵבֵת שָׁבוּ בְּנֵי פַרְעוֹשׁ שְׁנִיָּה. בְּאֶחָד בְּטֵבֵת לֹא הָיָה בּוֹ מַעֲמָד, שֶׁהָיָה בּוֹ הַלֵּל וְקׇרְבַּן מוּסַף וְקׇרְבַּן עֵצִים. beesrim bo bené pa'hat moav ben yeouda, beesrim beeloul bené adin ben yeouda, bee'had betévét chavou bené faroch cheniya. bee'had betévét lo haya bo maamad, chehaya bo halél vekorban mousaf vekorban étsim.
- חֲמִשָּׁה דְּבָרִים אֵירְעוּ אֶת אֲבוֹתֵינוּ בְּשִׁבְעָה עָשָׂר בְּתַמּוּז, וַחֲמִשָּׁה בְּתִשְׁעָה בְּאָב. בְּשִׁבְעָה עָשָׂר בְּתַמּוּז 'hamicha devarim érou et avoténou bechiva asar betamouz, va'hamicha beticha beav. bechiva asar betamouz
Daf 26b
- נִשְׁתַּבְּרוּ הַלּוּחוֹת, וּבָטַל הַתָּמִיד, וְהוּבְקְעָה הָעִיר, וְשָׂרַף אַפּוֹסְטְמוֹס אֶת הַתּוֹרָה, וְהֶעֱמִיד צֶלֶם בַּהֵיכׇל. nichtaberou halou'hot, ouvatal hatamid, veouvkea hair, vesaraf apostemos et hatora, veheemid tselem bahékhol.
- בְּתִשְׁעָה בְּאָב נִגְזַר עַל אֲבוֹתֵינוּ שֶׁלֹּא יִכָּנְסוּ לָאָרֶץ, וְחָרַב הַבַּיִת בָּרִאשׁוֹנָה וּבַשְּׁנִיָּה, וְנִלְכְּדָה בֵּיתֵּר, וְנֶחְרְשָׁה הָעִיר. beticha beav nigzar al avoténou chelo yikansou laarets, ve'harav habayit barichona ouvacheniya, venilkeda bétér, vene'hrecha hair.
- מִשֶּׁנִּכְנָס אָב מְמַעֲטִין בְּשִׂמְחָה. שַׁבָּת שֶׁחָל תִּשְׁעָה בְּאָב לִהְיוֹת בְּתוֹכָהּ אָסוּר מִלְּסַפֵּר וּמִלְּכַבֵּס, וּבַחֲמִישִׁי מוּתָּרִין מִפְּנֵי כְּבוֹד הַשַּׁבָּת. עֶרֶב תִּשְׁעָה בְּאָב לֹא יֹאכַל אָדָם שְׁנֵי תַבְשִׁילִין, לֹא יֹאכַל בָּשָׂר וְלֹא יִשְׁתֶּה יַיִן. רַבָּן שִׁמְעוֹן בֶּן גַּמְלִיאֵל אוֹמֵר: יְשַׁנֶּה. רַבִּי יְהוּדָה מְחַיֵּיב בִּכְפִיַּית הַמִּטָּה, וְלֹא הוֹדוּ לוֹ חֲכָמִים. michenikhnas av memaatin besim'ha. chabat che'hal ticha beav lihot betokhah asour milesapér oumilekhabés, ouva'hamichi moutarin mipené kevod hachabat. erev ticha beav lo yokhal adam chené tavchilin, lo yokhal basar velo yichte yayin. raban chimon ben gamliél omér: yechane. rabi yeouda me'hayév bikhfiyat hamita, velo hodou lo 'hakhamim.
- אָמַר רַבָּן שִׁמְעוֹן בֶּן גַּמְלִיאֵל: לֹא הָיוּ יָמִים טוֹבִים לְיִשְׂרָאֵל כַּחֲמִשָּׁה עָשָׂר בְּאָב וּכְיוֹם הַכִּפּוּרִים, שֶׁבָּהֶן בְּנוֹת יְרוּשָׁלַיִם יוֹצְאוֹת בִּכְלֵי לָבָן שְׁאוּלִין — שֶׁלֹּא לְבַיֵּישׁ אֶת מִי שֶׁאֵין לוֹ. כׇּל הַכֵּלִים טְעוּנִין טְבִילָה. amar raban chimon ben gamliél: lo haou yamim tovim leyisraél ka'hamicha asar beav oukhom hakipourim, chebahen benot yerouchalayim yotsot bikhlé lavan cheoulin — chelo levayéch et mi cheén lo. kol hakélim teounin tevila.
- וּבְנוֹת יְרוּשָׁלַיִם יוֹצְאוֹת וְחוֹלוֹת בַּכְּרָמִים. וּמָה הָיוּ אוֹמְרוֹת: בָּחוּר, שָׂא נָא עֵינֶיךָ וּרְאֵה מָה אַתָּה בּוֹרֵר לָךְ. אַל תִּתֵּן עֵינֶיךָ בַּנּוֹי, תֵּן עֵינֶיךָ בַּמִּשְׁפָּחָה. ״שֶׁקֶר הַחֵן וְהֶבֶל הַיֹּפִי אִשָּׁה יִרְאַת ה׳ הִיא תִתְהַלָּל״, וְאוֹמֵר: ״תְּנוּ לָהּ מִפְּרִי יָדֶיהָ וִיהַלְלוּהָ בַשְּׁעָרִים מַעֲשֶׂיהָ״. ouvnot yerouchalayim yotsot ve'holot bakeramim. ouma haou omrot: ba'hour, sa na énekha ouré ma ata borér lakh. al titén énekha bano, tén énekha bamichpa'ha. "cheker ha'hén vehevel hayofi icha yirat h' hi tithalal", veomér: "tenou lah miperi yadeha vihallouha vachearim maaseha".
- וְכֵן הוּא אוֹמֵר: ״צְאֶינָה וּרְאֶינָה בְּנוֹת צִיּוֹן בַּמֶּלֶךְ שְׁלֹמֹה בָּעֲטָרָה שֶׁעִטְּרָה לּוֹ אִמּוֹ בְּיוֹם חֲתֻנָּתוֹ וּבְיוֹם שִׂמְחַת לִבּוֹ״. ״בְּיוֹם חֲתֻנָּתוֹ״ — זֶה מַתַּן תּוֹרָה, ״וּבְיוֹם שִׂמְחַת לִבּוֹ״ — זֶה בִּנְיַן בֵּית הַמִּקְדָּשׁ, שֶׁיִּבָּנֶה בִּמְהֵרָה בְּיָמֵינוּ. vekhén hou omér: "tseena ourena benot tsiyon bamelekh chelomo baatara cheitera lo imo beom 'hatounato ouvom sim'hat libo". "beom 'hatounato" — ze matan tora, "ouvom sim'hat libo" — ze binyan bét hamikdach, cheyibane bimhéra beyaménou.
- גְּמָ׳ בִּשְׁלֹשָׁה פְּרָקִים בַּשָּׁנָה כֹּהֲנִים נוֹשְׂאִין אֶת כַּפֵּיהֶם כּוּ׳. תַּעֲנִיּוֹת וּמַעֲמָדוֹת מִי אִיכָּא מוּסָף? חַסּוֹרֵי מִיחַסְּרָא, וְהָכִי קָתָנֵי: בִּשְׁלֹשָׁה פְּרָקִים כֹּהֲנִים נוֹשְׂאִין אֶת כַּפֵּיהֶן כׇּל זְמַן שֶׁמִּתְפַּלְּלִין, וְיֵשׁ מֵהֶן אַרְבָּעָה פְּעָמִים בַּיּוֹם — שַׁחֲרִית וּמוּסָף מִנְחָה וּנְעִילַת שְׁעָרִים, וְאֵלּוּ הֵן שְׁלֹשָׁה פְּרָקִים: תַּעֲנִיּוֹת, וּמַעֲמָדוֹת, וְיוֹם הַכִּפּוּרִים. gema' bichlocha perakim bachana kohanim nosin et kapéhem kou'. taaniyot oumaamadot mi ika mousaf? 'hasoré mi'hasera, vehakhi katané: bichlocha perakim kohanim nosin et kapéhen kol zeman chemitpalelin, veyéch méhen arbaa peamim bayom — cha'harit oumousaf min'ha ounilat chearim, veélou hén chelocha perakim: taaniyot, oumaamadot, veom hakipourim.
- אָמַר רַב נַחְמָן אָמַר רַבָּה בַּר אֲבוּהּ: זוֹ דִּבְרֵי רַבִּי מֵאִיר. אֲבָל חֲכָמִים אוֹמְרִים: שַׁחֲרִית וּמוּסָף — יֵשׁ בָּהֶן נְשִׂיאַת כַּפַּיִם, מִנְחָה וּנְעִילָה — אֵין בָּהֶן נְשִׂיאַת כַּפַּיִם. amar rav na'hman amar raba bar avouh: zo divré rabi méir. aval 'hakhamim omrim: cha'harit oumousaf — yéch bahen nesiat kapayim, min'ha ounila — én bahen nesiat kapayim.
- מַאן חֲכָמִים — רַבִּי יְהוּדָה הִיא. דְּתַנְיָא: שַׁחֲרִית וּמוּסָף מִנְחָה וּנְעִילָה כּוּלָּן יֵשׁ בָּהֶן נְשִׂיאַת כַּפַּיִם, דִּבְרֵי רַבִּי מֵאִיר. רַבִּי יְהוּדָה אוֹמֵר: שַׁחֲרִית וּמוּסָף — יֵשׁ בָּהֶן נְשִׂיאַת כַּפַּיִם, מִנְחָה וּנְעִילָה — אֵין בָּהֶן נְשִׂיאַת כַּפַּיִם. רַבִּי יוֹסֵי אוֹמֵר: נְעִילָה — יֵשׁ בָּהּ נְשִׂיאַת כַּפַּיִם, מִנְחָה — אֵין בָּהּ נְשִׂיאַת כַּפַּיִם. man 'hakhamim — rabi yeouda hi. detanya: cha'harit oumousaf min'ha ounila koulan yéch bahen nesiat kapayim, divré rabi méir. rabi yeouda omér: cha'harit oumousaf — yéch bahen nesiat kapayim, min'ha ounila — én bahen nesiat kapayim. rabi yosé omér: neila — yéch bah nesiat kapayim, min'ha — én bah nesiat kapayim.
- בְּמַאי קָמִיפַּלְגִי? רַבִּי מֵאִיר סָבַר: כׇּל יוֹמָא טַעְמָא מַאי לָא פָּרְשִׂי כָּהֲנֵי יְדַיְיהוּ בְּמִנְחֲתָא — מִשּׁוּם שִׁכְרוּת, הָאִידָּנָא לֵיכָּא שִׁכְרוּת. bema kamipalgi? rabi méir savar: kol yoma tama ma la parsi kahané yedayou bemin'hata — michoum chikhrout, haidana léka chikhrout.
- רַבִּי יְהוּדָה סָבַר: שַׁחֲרִית וּמוּסָף דְּכׇל יוֹמָא לָא שְׁכִיחַ שִׁכְרוּת — לָא גְּזַרוּ בְּהוּ רַבָּנַן, מִנְחָה וּנְעִילָה דְּכׇל יוֹמָא שְׁכִיחָא שִׁכְרוּת — גְּזַרוּ בְּהוּ רַבָּנַן. rabi yeouda savar: cha'harit oumousaf dekhol yoma la chekhi'ha chikhrout — la gezarou beou rabanan, min'ha ounila dekhol yoma chekhi'ha chikhrout — gezarou beou rabanan.
- רַבִּי יוֹסֵי סָבַר: מִנְחָה דְּאִיתַהּ בְּכׇל יוֹמָא — גְּזַרוּ בַּהּ רַבָּנַן, נְעִילָה דְּלֵיתַהּ בְּכׇל יוֹמָא — לָא גְּזַרוּ בַּהּ רַבָּנַן. rabi yosé savar: min'ha deitah bekhol yoma — gezarou bah rabanan, neila delétah bekhol yoma — la gezarou bah rabanan.
- אָמַר רַב יְהוּדָה אָמַר רַב: הֲלָכָה כְּרַבִּי מֵאִיר. וְרַבִּי יוֹחָנָן אָמַר: נָהֲגוּ הָעָם כְּרַבִּי מֵאִיר. וְרָבָא אָמַר: מִנְהָג כְּרַבִּי מֵאִיר. amar rav yeouda amar rav: halakha kerabi méir. verabi yo'hanan amar: nahagou haam kerabi méir. verava amar: minhag kerabi méir.
- מַאן דְּאָמַר הֲלָכָה כְּרַבִּי מֵאִיר — דָּרְשִׁינַן לַהּ בְּפִירְקָא. מַאן דְּאָמַר מִנְהָג — מִידְרָשׁ לָא דָּרְשִׁינַן, אוֹרוֹיֵי מוֹרֵינַן. וּמַאן דְּאָמַר נָהֲגוּ — אוֹרוֹיֵי לָא מוֹרֵינַן, וְאִי עָבֵיד — עָבֵיד, וְלָא מַהְדְּרִינַן לֵיהּ. man deamar halakha kerabi méir — darchinan lah befirka. man deamar minhag — midrach la darchinan, oroyé morénan. ouman deamar nahagou — oroyé la morénan, vei avéd — avéd, vela mahderinan léh.
- וְרַב נַחְמָן אָמַר: הֲלָכָה כְּרַבִּי יוֹסֵי. וַהֲלָכָה כְּרַבִּי יוֹסֵי. וְהָאִידָּנָא מַאי טַעְמָא פָּרְשִׂי כָּהֲנֵי יְדַיְיהוּ בְּמִנְחֲתָא דְתַעֲנִיתָא? כֵּיוָן דִּבְסָמוּךְ לִשְׁקִיעַת הַחַמָּה קָא פָּרְשִׂי — כִּתְפִילַּת נְעִילָה דָּמְיָא. verav na'hman amar: halakha kerabi yosé. vahalakha kerabi yosé. vehaidana ma tama parsi kahané yedayou bemin'hata detaanita? kévan divsamoukh lichkiat ha'hama ka parsi — kitfilat neila damya.
- דְּכוּלֵּי עָלְמָא מִיהַת שִׁכּוֹר אָסוּר בִּנְשִׂיאַת כַּפַּיִם. מְנָהָנֵי מִילֵּי? אָמַר רַבִּי יְהוֹשֻׁעַ בֶּן לֵוִי מִשּׁוּם בַּר קַפָּרָא: לָמָּה נִסְמְכָה פָּרָשַׁת כֹּהֵן מְבָרֵךְ לְפָרָשַׁת נָזִיר? לוֹמַר: מָה נָזִיר אָסוּר בְּיַיִן, אַף כֹּהֵן מְבָרֵךְ אָסוּר בְּיַיִן. dekhoulé alma mihat chikor asour binsiat kapayim. menahané milé? amar rabi yeochoua ben lévi michoum bar kapara: lama nismekha parachat kohén mevarékh lefarachat nazir? lomar: ma nazir asour beyayin, af kohén mevarékh asour beyayin.
- מַתְקֵיף לַהּ אֲבוּהּ דְּרַבִּי זֵירָא, וְאָמְרִי לַהּ אוֹשַׁעְיָא בַּר זַבְדָּא: אִי מָה נָזִיר אָסוּר בְּחַרְצָן — אַף כֹּהֵן מְבָרֵךְ אָסוּר בְּחַרְצָן! אָמַר רַבִּי יִצְחָק, אָמַר קְרָא: ״לְשָׁרְתוֹ וּלְבָרֵךְ בִּשְׁמוֹ״, מָה מְשָׁרֵת מוּתָּר בְּחַרְצָן — אַף כֹּהֵן מְבָרֵךְ מוּתָּר בְּחַרְצָן. matkéf lah avouh derabi zéra, veamri lah ochaya bar zavda: i ma nazir asour be'hartsan — af kohén mevarékh asour be'hartsan! amar rabi yits'hak, amar kera: "lecharto oulvarékh bichmo", ma mecharét moutar be'hartsan — af kohén mevarékh moutar be'hartsan.
Daf 27a
- אִי מָה מְשָׁרֵת — בַּעַל מוּם לָא, אַף כֹּהֵן מְבָרֵךְ — בַּעַל מוּם לָא! הָא אִיתַּקַּשׁ לְנָזִיר. i ma mecharét — baal moum la, af kohén mevarékh — baal moum la! ha itakach lenazir.
- וּמַאי חָזֵית דְּמַקְּשַׁתְּ לְקוּלָּא? אַקֵּישׁ לְחוּמְרָא! אַסְמַכְתָּא נִינְהוּ מִדְּרַבָּנַן, וּלְקוּלָּא. ouma 'hazét demakechate lekoula? akéch le'houmra! asmakhta ninou miderabanan, oulkoula.
- אֵלּוּ הֵן מַעֲמָדוֹת. לְפִי שֶׁנֶּאֱמַר: ״צַו אֶת בְּנֵי יִשְׂרָאֵל כּוּ׳״. מַאי קָאָמַר? הָכִי קָאָמַר: אֵלּוּ הֵן מַעֲמָדוֹת. וּמָה טַעַם תִּיקְּנוּ מַעֲמָדוֹת, לְפִי שֶׁנֶּאֱמַר: ״צַו אֶת בְּנֵי יִשְׂרָאֵל וְאָמַרְתָּ אֲלֵיהֶם אֶת קׇרְבָּנִי לַחְמִי לְאִשַּׁי״. élou hén maamadot. lefi cheneemar: "tsa et bené yisraél kou'". ma kaamar? hakhi kaamar: élou hén maamadot. ouma taam tikenou maamadot, lefi cheneemar: "tsa et bené yisraél veamarta aléhem et korbani la'hmi leicha".
- וְהֵיאַךְ קׇרְבָּנוֹ שֶׁל אָדָם קָרֵב וְהוּא אֵינוֹ עוֹמֵד עַל גַּבָּיו? הִתְקִינוּ נְבִיאִים הָרִאשׁוֹנִים עֶשְׂרִים וְאַרְבָּעָה מִשְׁמָרוֹת. עַל כָּל מִשְׁמָר וּמִשְׁמָר הָיָה מַעֲמָד בִּירוּשָׁלַיִם שֶׁל כֹּהֲנִים וְשֶׁל לְוִיִּם וְשֶׁל יִשְׂרְאֵלִים. הִגִּיעַ זְמַן מִשְׁמָר לַעֲלוֹת, כֹּהֲנִים וּלְוִיִּם עוֹלִין לִירוּשָׁלַיִם. vehéakh korbano chel adam karév veou éno oméd al gaba? hitkinou neviim harichonim esrim vearbaa michmarot. al kal michmar oumichmar haya maamad birouchalayim chel kohanim vechel leviyim vechel yisreélim. higia zeman michmar laalot, kohanim oulviyim olin lirouchalayim.
- תָּנוּ רַבָּנַן: עֶשְׂרִים וְאַרְבָּעָה מִשְׁמָרוֹת בְּאֶרֶץ יִשְׂרָאֵל, וּשְׁתֵּים עֶשְׂרֵה בִּירִיחוֹ. שְׁתֵּים עֶשְׂרֵה בִּירִיחוֹ?! נְפִישָׁן לְהוּ טוּבָא! אֶלָּא: שְׁתֵּים עֶשְׂרֵה מֵהֶן בִּירִיחוֹ. הִגִּיעַ זְמַן הַמִּשְׁמָר לַעֲלוֹת, חֲצִי הַמִּשְׁמָר הָיָה עוֹלֶה מֵאֶרֶץ יִשְׂרָאֵל לִירוּשָׁלַיִם, וַחֲצִי הַמִּשְׁמָר הָיָה עוֹלֶה מִירִיחוֹ, כְּדֵי שֶׁיְּסַפְּקוּ מַיִם וּמָזוֹן לַאֲחֵיהֶם שֶׁבִּירוּשָׁלַיִם. tanou rabanan: esrim vearbaa michmarot beerets yisraél, ouchtém esré biri'ho. chetém esré biri'ho?! nefichan leou touva! ela: chetém esré méhen biri'ho. higia zeman hamichmar laalot, 'hatsi hamichmar haya ole méerets yisraél lirouchalayim, va'hatsi hamichmar haya ole miri'ho, kedé cheyesapekou mayim oumazon laa'héhem chebirouchalayim.
- אָמַר רַב יְהוּדָה אָמַר שְׁמוּאֵל: כֹּהֲנִים וּלְוִיִּם וְיִשְׂרְאֵלִים מְעַכְּבִין אֶת הַקׇּרְבָּן. בְּמַתְנִיתָא תָּנָא רַבִּי שִׁמְעוֹן בֶּן אֶלְעָזָר: כֹּהֲנִים וּלְוִיִּם וּכְלֵי שִׁיר מְעַכְּבִין אֶת הַקׇּרְבָּן. בְּמַאי קָמִיפַּלְגִי? מָר סָבַר: עִיקַּר שִׁירָה בַּפֶּה, וּמָר סָבַר: עִיקַּר שִׁירָה בִּכְלִי. amar rav yeouda amar chemouél: kohanim oulviyim veyisreélim meakevin et hakorban. bematnita tana rabi chimon ben elazar: kohanim oulviyim oukhlé chir meakevin et hakorban. bema kamipalgi? mar savar: ikar chira bape, oumar savar: ikar chira bikhli.
- אָמַר רַב חָמָא בַּר גּוּרְיָא אָמַר רַב: מֹשֶׁה תִּיקֵּן לָהֶם לְיִשְׂרָאֵל שְׁמוֹנָה מִשְׁמָרוֹת, אַרְבָּעָה מֵאֶלְעָזָר וְאַרְבָּעָה מֵאִיתָמָר. בָּא שְׁמוּאֵל וְהֶעֱמִידָן עַל שֵׁשׁ עֶשְׂרֵה, בָּא דָּוִד וְהֶעֱמִידָן עַל עֶשְׂרִים וְאַרְבָּעָה, שֶׁנֶּאֱמַר: ״בִּשְׁנַת הָאַרְבָּעִים לְמַלְכוּת דָּוִיד נִדְרָשׁוּ וַיִּמָּצֵא בָהֶם גִּבּוֹרֵי חַיִל בְּיַעְזֵיר גִּלְעָד״. amar rav 'hama bar gourya amar rav: moche tikén lahem leyisraél chemona michmarot, arbaa méelazar vearbaa méitamar. ba chemouél veheemidan al chéch esré, ba david veheemidan al esrim vearbaa, cheneemar: "bichnat haarbaim lemalkhout david nidrachou vayimatsé vahem giboré 'hayil beyazér gilad".
- מֵיתִיבִי: מֹשֶׁה תִּיקֵּן לָהֶם לְיִשְׂרָאֵל שְׁמוֹנָה מִשְׁמָרוֹת, אַרְבָּעָה מֵאֶלְעָזָר וְאַרְבְּעָה מֵאִיתָמָר, וּבָא דָּוִד וּשְׁמוּאֵל וְהֶעֱמִידָן עַל עֶשְׂרִים וְאַרְבַּע, שֶׁנֶּאֱמַר: ״הֵמָּה יִסַּד דָּוִיד וּשְׁמוּאֵל הָרֹאֶה בֶּאֱמוּנָתָם״! הָכִי קָאָמַר: מִיִּסּוּדוֹ שֶׁל דָּוִד וּשְׁמוּאֵל הָרָמָתִי הֶעֱמִידוּם עַל עֶשְׂרִים וְאַרְבַּע. métivi: moche tikén lahem leyisraél chemona michmarot, arbaa méelazar vearbea méitamar, ouva david ouchmouél veheemidan al esrim vearba, cheneemar: "héma yisad david ouchmouél haroe beemounatam"! hakhi kaamar: miyisoudo chel david ouchmouél haramati heemidoum al esrim vearba.
- תַּנְיָא אִידַּךְ: מֹשֶׁה תִּיקֵּן לָהֶם לְיִשְׂרָאֵל שֵׁשׁ עֶשְׂרֵה מִשְׁמָרוֹת, שְׁמוֹנָה מֵאֶלְעָזָר וּשְׁמוֹנָה מֵאִיתָמָר. וּכְשֶׁרַבּוּ בְּנֵי אֶלְעָזָר עַל בְּנֵי אִיתָמָר, חִלְּקוּם וְהֶעֱמִידוּם עַל עֶשְׂרִים וְאַרְבַּע, שֶׁנֶּאֱמַר: ״וַיִּמָּצְאוּ בְנֵי אֶלְעָזָר רַבִּים לְרָאשֵׁי הַגְּבָרִים מִן בְּנֵי אִיתָמָר וַיַּחְלְקוּם לִבְנֵי אֶלְעָזָר רָאשִׁים לְבֵית אָבוֹת שִׁשָּׁה עָשָׂר וְלִבְנֵי אִיתָמָר לְבֵית אֲבוֹתָם שְׁמוֹנָה״, וְאוֹמֵר: ״בֵּית אָב אֶחָד אָחֻז לְאֶלְעָזָר וְאָחֻז אָחֻז לְאִיתָמָר״. tanya idakh: moche tikén lahem leyisraél chéch esré michmarot, chemona méelazar ouchmona méitamar. oukhcherabou bené elazar al bené itamar, 'hilekoum veheemidoum al esrim vearba, cheneemar: "vayimatsou vené elazar rabim leraché hagevarim min bené itamar vaya'hlekoum livné elazar rachim levét avot chicha asar velivné itamar levét avotam chemona", veomér: "bét av e'had a'houz leelazar vea'houz a'houz leitamar".
- מַאי ״וְאוֹמֵר״? וְכִי תֵּימָא: כִּי הֵיכִי דִּנְפִישִׁי בְּנֵי אֶלְעָזָר, הָכָא נָמֵי דִּנְפִישִׁי בְּנֵי אִיתָמָר — שְׁמוֹנָה, מֵעִיקָּרָא אַרְבָּעָה הֲווֹ, תָּא שְׁמַע: ״בֵּית אָב אֶחָד אָחֻז לְאֶלְעָזָר וְאָחֻז אָחֻז לְאִיתָמָר״. תְּיוּבְתָּא דְּרַב חָמָא בַּר גּוּרְיָא! ma "veomér"? vekhi téma: ki hékhi dinfichi bené elazar, hakha namé dinfichi bené itamar — chemona, méikara arbaa hao, ta chema: "bét av e'had a'houz leelazar vea'houz a'houz leitamar". teouvta derav 'hama bar gourya!
- אָמַר לְךָ רַב חָמָא בַּר גּוּרְיָא: תַּנָּאֵי הִיא, וַאֲנָא דַּאֲמַרִי כִּי הַאי תַּנָּא דְּאָמַר שְׁמוֹנָה. amar lekha rav 'hama bar gourya: tanaé hi, vaana daamari ki ha tana deamar chemona.
- תָּנוּ רַבָּנַן: אַרְבָּעָה מִשְׁמָרוֹת עָלוּ מִן הַגּוֹלָה, וְאֵלּוּ הֵן: יְדַעְיָה, חָרִים, פַּשְׁחוּר, וְאִימֵּר. עָמְדוּ נְבִיאִים שֶׁבֵּינֵיהֶם, tanou rabanan: arbaa michmarot alou min hagola, veélou hén: yedaya, 'harim, pach'hour, veimér. amdou neviim chebénéhem,
Daf 27b
- וְחִלְּקוּם וְהֶעֱמִידוּם עַל עֶשְׂרִים וְאַרְבָּעָה, בְּלָלוּם וּנְתָנוּם בְּקַלְפִּי. בָּא יְדַעְיָה וְנָטַל חֶלְקוֹ וְחֵלֶק חֲבֵרָיו שֵׁשׁ, בָּא חָרִים וְנָטַל חֶלְקוֹ וְחֵלֶק חֲבֵרָיו שֵׁשׁ, וְכֵן פַּשְׁחוּר, וְכֵן אִימֵּר. ve'hilekoum veheemidoum al esrim vearbaa, belaloum ountanoum bekalpi. ba yedaya venatal 'helko ve'hélek 'havéra chéch, ba 'harim venatal 'helko ve'hélek 'havéra chéch, vekhén pach'hour, vekhén imér.
- וְכֵן הִתְנוּ נְבִיאִים שֶׁבֵּינֵיהֶם: שֶׁאֲפִילּוּ יְהוֹיָרִיב רֹאשׁ מִשְׁמֶרֶת עוֹלֶה — לֹא יִדָּחֶה יְדַעְיָה מִמְּקוֹמוֹ. אֶלָּא יְדַעְיָה עִיקָּר, וִיהוֹיָרִיב טָפֵל לוֹ. vekhén hitnou neviim chebénéhem: cheafilou yeoyariv roch michmeret ole — lo yida'he yedaya mimekomo. ela yedaya ikar, vioyariv tafél lo.
- וְיִשְׂרָאֵל שֶׁבְּאוֹתוֹ מִשְׁמָר מִתְכַּנְּסִין בְּעָרֵיהֶן וְקוֹרִין בְּמַעֲשֵׂה בְרֵאשִׁית. מְנָהָנֵי מִילֵּי? אָמַר רַבִּי יַעֲקֹב בַּר אַחָא אָמַר רַב אַסִּי: אִלְמָלֵא מַעֲמָדוֹת לֹא נִתְקַיְּימוּ שָׁמַיִם וָאָרֶץ, שֶׁנֶּאֱמַר: ״וַיֹּאמֶר ה׳ אֱלֹהִים בַּמָּה אֵדַע כִּי אִירָשֶׁנָּה״, veyisraél chebeoto michmar mitkanesin bearéhen vekorin bemaasé veréchit. menahané milé? amar rabi yaakov bar a'ha amar rav asi: ilmalé maamadot lo nitkayemou chamayim vaarets, cheneemar: "vayomer h' elohim bama éda ki irachena",
- אָמַר אַבְרָהָם: רִבּוֹנוֹ שֶׁל עוֹלָם! שֶׁמָּא יִשְׂרָאֵל חוֹטְאִין לְפָנֶיךָ, אַתָּה עוֹשֶׂה לָהֶם כְּדוֹר הַמַּבּוּל וּכְדוֹר הַפְּלַגָּה? אֲמַר לֵיהּ: לָאו. אָמַר לְפָנָיו: רִבּוֹנוֹ שֶׁל עוֹלָם! הוֹדִיעֵנִי בַּמֶּה אִירָשֶׁנָּה? אֲמַר לֵיהּ: ״קְחָה לִי עֶגְלָה מְשֻׁלֶּשֶׁת וְעֵז מְשֻׁלֶּשֶׁת וְגוֹ׳״. amar avraham: ribono chel olam! chema yisraél 'hotin lefanekha, ata ose lahem kedor hamaboul oukhdor hapelaga? amar léh: la. amar lefana: ribono chel olam! hodiéni bame irachena? amar léh: "ke'ha li egla mechoulechet veéz mechoulechet vego'".
- אָמַר לְפָנָיו: רִבּוֹנוֹ שֶׁל עוֹלָם! תִּינַח בִּזְמַן שֶׁבֵּית הַמִּקְדָּשׁ קַיָּים. בִּזְמַן שֶׁאֵין בֵּית הַמִּקְדָּשׁ קַיָּים מָה תְּהֵא עֲלֵיהֶם? אָמַר לוֹ: כְּבָר תִּקַּנְתִּי לָהֶם סֵדֶר קׇרְבָּנוֹת, בִּזְמַן שֶׁקּוֹרְאִין בָּהֶן לְפָנַי — מַעֲלֶה אֲנִי עֲלֵיהֶם כְּאִילּוּ הִקְרִיבוּם לְפָנַי וַאֲנִי מוֹחֵל לָהֶם עַל כׇּל עֲוֹנוֹתֵיהֶם. amar lefana: ribono chel olam! tina'h bizman chebét hamikdach kayam. bizman cheén bét hamikdach kayam ma tehé aléhem? amar lo: kevar tikanti lahem séder korbanot, bizman chekorin bahen lefana — maale ani aléhem keilou hikrivoum lefana vaani mo'hél lahem al kol aonotéhem.
- תָּנוּ רַבָּנַן: אַנְשֵׁי מִשְׁמָר הָיוּ מִתְפַּלְּלִין עַל קׇרְבַּן אֲחֵיהֶם שֶׁיִּתְקַבֵּל בְּרָצוֹן. וְאַנְשֵׁי מַעֲמָד מִתְכַּנְּסִין לְבֵית הַכְּנֶסֶת, וְיוֹשְׁבִין אַרְבַּע תַּעֲנִיּוֹת: בַּשֵּׁנִי בַּשַּׁבָּת, בַּשְּׁלִישִׁי, בָּרְבִיעִי, וּבַחֲמִישִׁי. בַּשֵּׁנִי — עַל יוֹרְדֵי הַיָּם. בַּשְּׁלִישִׁי — עַל הוֹלְכֵי מִדְבָּרוֹת. tanou rabanan: anché michmar haou mitpalelin al korban a'héhem cheyitkabél beratson. veanché maamad mitkanesin levét hakeneset, veochvin arba taaniyot: bachéni bachabat, bachelichi, barvii, ouva'hamichi. bachéni — al yordé hayam. bachelichi — al holkhé midbarot.
- בָּרְבִיעִי — עַל אַסְכָּרָא שֶׁלֹּא תִּיפּוֹל עַל הַתִּינוֹקוֹת. בַּחֲמִישִׁי — עַל עוּבָּרוֹת וּמֵינִיקוֹת. עוּבָּרוֹת — שֶׁלֹּא יַפִּילוּ, מֵינִיקוֹת — שֶׁיָּנִיקוּ אֶת בְּנֵיהֶם. וּבָעֶרֶב שַׁבָּת לֹא הָיוּ מִתְעַנִּין מִפְּנֵי כְּבוֹד הַשַּׁבָּת, קַל וָחוֹמֶר בַּשַּׁבָּת עַצְמָהּ. barvii — al askara chelo tipol al hatinokot. ba'hamichi — al oubarot ouménikot. oubarot — chelo yapilou, ménikot — cheyanikou et benéhem. ouvaerev chabat lo haou mitanin mipené kevod hachabat, kal va'homer bachabat atsmah.
- בְּאֶחָד בְּשַׁבָּת מַאי טַעְמָא לָא? אָמַר רַבִּי יוֹחָנָן: מִפְּנֵי הַנּוֹצְרִים. רַבִּי שְׁמוּאֵל בַּר נַחְמָנִי אָמַר: מִפְּנֵי שֶׁהוּא שְׁלִישִׁי לַיְצִירָה. bee'had bechabat ma tama la? amar rabi yo'hanan: mipené hanotsrim. rabi chemouél bar na'hmani amar: mipené cheou chelichi laytsira.
- רֵישׁ לָקִישׁ אָמַר: מִפְּנֵי נְשָׁמָה יְתֵירָה, דְּאָמַר רֵישׁ לָקִישׁ: נְשָׁמָה יְתֵירָה נִיתְּנָה בּוֹ בָּאָדָם בְּעֶרֶב שַׁבָּת, בְּמוֹצָאֵי שַׁבָּת נוֹטְלִין אוֹתָהּ מִמֶּנּוּ, שֶׁנֶּאֱמַר: ״שָׁבַת וַיִּנָּפַשׁ״. כֵּיוָן שֶׁשָּׁבַת — וַי אָבְדָה נָפֶשׁ. réch lakich amar: mipené nechama yetéra, deamar réch lakich: nechama yetéra nitena bo baadam beerev chabat, bemotsaé chabat notlin otah mimenou, cheneemar: "chavat vayinafach". kévan chechavat — va avda nafech.
- בַּיּוֹם הָרִאשׁוֹן ״בְּרֵאשִׁית״ וִ״יהִי רָקִיעַ״. תָּנָא: ״בְּרֵאשִׁית״ בִּשְׁנַיִם, ״יְהִי רָקִיעַ״ בְּאֶחָד. בִּשְׁלָמָא ״יְהִי רָקִיעַ״ בְּאֶחָד — תְּלָתָא פְּסוּקֵי הָווּ. אֶלָּא ״בְּרֵאשִׁית״ בִּשְׁנַיִם, מַאי טַעְמָא? חַמְשָׁה פְּסוּקֵי הָוַיִין, וְתַנְיָא: הַקּוֹרֵא בַּתּוֹרָה — אַל יִפְחוֹת מִשְּׁלֹשָׁה פְּסוּקִים! bayom harichon "beréchit" vi"yhi rakia". tana: "beréchit" bichnayim, "yehi rakia" bee'had. bichlama "yehi rakia" bee'had — telata pesouké haou. ela "beréchit" bichnayim, ma tama? 'hamcha pesouké havayin, vetanya: hakoré batora — al yif'hot michelocha pesoukim!
- רַב אָמַר: דּוֹלֵג. וּשְׁמוּאֵל אָמַר: פּוֹסֵק. וְרַב דְּאָמַר דּוֹלֵג, מַאי טַעְמָא לָא אָמַר פּוֹסֵק? קָסָבַר: כׇּל פְּסוּקָא דְּלָא פַּסְקֵיהּ מֹשֶׁה — אֲנַן לָא פָּסְקִינַן לֵיהּ. rav amar: dolég. ouchmouél amar: posék. verav deamar dolég, ma tama la amar posék? kasavar: kol pesouka dela paskéh moche — anan la paskinan léh.
- וּשְׁמוּאֵל אָמַר פּוֹסֵק, וּמִי פָּסְקִינַן? וְהָאָמַר רַבִּי חֲנִינָא קָרָא: צַעַר גָּדוֹל הָיָה לִי אֵצֶל רַבִּי חֲנִינָא הַגָּדוֹל וְלֹא הִתִּיר לִי לִפְסוֹק אֶלָּא לְתִינוֹקוֹת שֶׁל בֵּית רַבָּן, הוֹאִיל וּלְהִתְלַמֵּד עֲשׂוּיִן. וּשְׁמוּאֵל — הָתָם טַעְמָא מַאי? מִשּׁוּם דְּלָא אֶפְשָׁר. הָכָא נָמֵי לָא אֶפְשָׁר. ouchmouél amar posék, oumi paskinan? vehaamar rabi 'hanina kara: tsaar gadol haya li étsel rabi 'hanina hagadol velo hitir li lifsok ela letinokot chel bét raban, hoil oulhitlaméd asouyin. ouchmouél — hatam tama ma? michoum dela efchar. hakha namé la efchar.
- וּשְׁמוּאֵל אָמַר פּוֹסֵק, מַאי טַעְמָא לָא אָמַר דּוֹלֵג? גְּזֵירָה מִשּׁוּם הַנִּכְנָסִין וּגְזֵרָה מִשּׁוּם הַיּוֹצְאִין. ouchmouél amar posék, ma tama la amar dolég? gezéra michoum hanikhnasin ougzéra michoum hayotsin.
- מֵיתִיבִי: פָּרָשָׁה שֶׁל שִׁשָּׁה פְּסוּקִים — קוֹרִין אוֹתָהּ בִּשְׁנַיִם, וְשֶׁל חֲמִשָּׁה — בְּיָחִיד. וְאִם הָרִאשׁוֹן קוֹרֵא שְׁלֹשָׁה, הַשֵּׁנִי קוֹרֵא שְׁנַיִם מִפָּרָשָׁה זוֹ וְאֶחָד מִפָּרָשָׁה אַחֶרֶת. וְיֵשׁ אוֹמְרִים: שְׁלֹשָׁה, לְפִי שֶׁאֵין מַתְחִילִין בַּפָּרָשָׁה פָּחוֹת מִשְּׁלֹשָׁה פְּסוּקִין. métivi: paracha chel chicha pesoukim — korin otah bichnayim, vechel 'hamicha — beya'hid. veim harichon koré chelocha, hachéni koré chenayim miparacha zo vee'had miparacha a'heret. veyéch omrim: chelocha, lefi cheén mat'hilin baparacha pa'hot michelocha pesoukin.
- לְמַאן דְּאָמַר דּוֹלֵג — לִידְלוֹג, וּלְמַאן דְּאָמַר פּוֹסֵק — לִיפְסוֹק! שָׁאנֵי הָתָם, leman deamar dolég — lidlog, oulman deamar posék — lifsok! chané hatam,
Daf 28a
- דְּאִית לֵיהּ רַוְוחָא. deit léh rav'ha.
- פָּרָשָׁה גְּדוֹלָה קוֹרִין אוֹתָהּ בִּשְׁנַיִם בַּשַּׁחֲרִית וּבַמּוּסָף. וּבַמִּנְחָה קוֹרִין עַל פִּיהֶן כּוּ׳. אִיבַּעְיָא לְהוּ: הֵיכִי קָאָמַר? בַּשַּׁחֲרִית וּבַמּוּסָף קוֹרִין אוֹתָהּ בַּסֵּפֶר, וּבַמִּנְחָה קוֹרִין אוֹתָהּ עַל פֶּה כְּקוֹרִין אֶת שְׁמַע, אוֹ דִלְמָא הָכִי קָתָנֵי: בַּשַּׁחֲרִית קוֹרִין אוֹתָהּ בַּסֵּפֶר, וּבַמּוּסָף וּבַמִּנְחָה קוֹרִין אוֹתָהּ עַל פֶּה כְּקוֹרִין אֶת שְׁמַע? paracha gedola korin otah bichnayim bacha'harit ouvamousaf. ouvamin'ha korin al pihen kou'. ibaya leou: hékhi kaamar? bacha'harit ouvamousaf korin otah baséfer, ouvamin'ha korin otah al pe kekorin et chema, o dilma hakhi katané: bacha'harit korin otah baséfer, ouvamousaf ouvamin'ha korin otah al pe kekorin et chema?
- תָּא שְׁמַע, דְּתַנְיָא: בַּשַּׁחֲרִית וּבַמּוּסָף נִכְנָסִין לְבֵית הַכְּנֶסֶת וְקוֹרִין כְּדֶרֶךְ שֶׁקּוֹרִין כׇּל הַשָּׁנָה, וּבַמִּנְחָה יָחִיד קוֹרֵא אוֹתָהּ עַל פֶּה. אֲמַר רַבִּי יוֹסֵי: וְכִי יָחִיד יָכוֹל לִקְרוֹת דִּבְרֵי תוֹרָה עַל פֶּה בְּצִיבּוּר? אֶלָּא כּוּלָּן נִכְנָסִין וְקוֹרִין אוֹתָהּ עַל פֶּה כְּקוֹרִין אֶת שְׁמַע. ta chema, detanya: bacha'harit ouvamousaf nikhnasin levét hakeneset vekorin kederekh chekorin kol hachana, ouvamin'ha ya'hid koré otah al pe. amar rabi yosé: vekhi ya'hid yakhol likrot divré tora al pe betsibour? ela koulan nikhnasin vekorin otah al pe kekorin et chema.
- כׇּל יוֹם שֶׁיֵּשׁ בּוֹ הַלֵּל אֵין בּוֹ מַעֲמָד כּוּ׳. מָה הֶפְרֵשׁ בֵּין זֶה לָזֶה? הַלָּלוּ דִּבְרֵי תוֹרָה, וְהַלָּלוּ דִּבְרֵי סוֹפְרִים. kol yom cheyéch bo halél én bo maamad kou'. ma hefréch bén ze laze? halalou divré tora, vehalalou divré sofrim.
- זְמַן עֲצֵי כֹהֲנִים וְהָעָם כּוּ׳. תָּנוּ רַבָּנַן: לָמָּה הוּצְרְכוּ לוֹמַר זְמַן עֲצֵי כֹהֲנִים וְהָעָם? אָמְרוּ: כְּשֶׁעָלוּ בְּנֵי הַגּוֹלָה לֹא מָצְאוּ עֵצִים בַּלִּשְׁכָּה, וְעָמְדוּ אֵלּוּ וְהִתְנַדְּבוּ מִשֶּׁלָּהֶם. zeman atsé khohanim vehaam kou'. tanou rabanan: lama houtsrekhou lomar zeman atsé khohanim vehaam? amrou: kechealou bené hagola lo matsou étsim balichka, veamdou élou vehitnadevou michelahem.
- וְכָךְ הִתְנוּ נְבִיאִים שֶׁבֵּינֵיהֶן: שֶׁאֲפִילּוּ לִשְׁכָּה מְלֵאָה עֵצִים יִהְיוּ אֵלּוּ מִתְנַדְּבִין מִשֶּׁלָּהֶן, שֶׁנֶּאֱמַר: ״וְהַגּוֹרָלוֹת הִפַּלְנוּ עַל קֻרְבַּן הָעֵצִים הַכֹּהֲנִים הַלְוִיִּם וְהָעָם לְהָבִיא לְבֵית אֱלֹהֵינוּ לְבֵית אֲבוֹתֵינוּ לְעִתִּים מְזֻמָּנִים שָׁנָה בְשָׁנָה לְבַעֵר עַל מִזְבַּח ה׳ אֱלֹהֵינוּ כַּכָּתוּב בַּתּוֹרָה״. vekhakh hitnou neviim chebénéhen: cheafilou lichka meléa étsim yihou élou mitnadevin michelahen, cheneemar: "vehagoralot hipalnou al kourban haétsim hakohanim halviyim vehaam lehavi levét elohénou levét avoténou leitim mezoumanim chana vechana levaér al mizba'h h' elohénou kakatouv batora".
- וְעִמָּהֶם כֹּהֲנִים וּלְוִיִּם וְכׇל מִי כּוּ׳. תָּנוּ רַבָּנַן: מָה הָיוּ בְּנֵי גּוֹנְבֵי עֱלִי וּבְנֵי קוֹצְעֵי קְצִיעוֹת? veimahem kohanim oulviyim vekhol mi kou'. tanou rabanan: ma haou bené gonvé eli ouvné kotsé ketsiot?
- אָמְרוּ: פַּעַם אַחַת גָּזְרָה מַלְכוּת הָרְשָׁעָה שְׁמָד עַל יִשְׂרָאֵל שֶׁלֹּא יָבִיאוּ עֵצִים לַמַּעֲרָכָה, וְשֶׁלֹּא יָבִיאוּ בִּכּוּרִים לִירוּשָׁלַיִם, וְהוֹשִׁיבוּ פְּרוֹזְדָאוֹת עַל הַדְּרָכִים כְּדֶרֶךְ שֶׁהוֹשִׁיב יָרׇבְעָם בֶּן נְבָט, שֶׁלֹּא יַעֲלוּ יִשְׂרָאֵל לָרֶגֶל. amrou: paam a'hat gazra malkhout harchaa chemad al yisraél chelo yaviou étsim lamaarakha, vechelo yaviou bikourim lirouchalayim, veochivou perozdaot al haderakhim kederekh cheochiv yarovam ben nevat, chelo yaalou yisraél laregel.
- מָה עָשׂוּ כְּשֵׁרִין וְיִרְאֵי חֵטְא שֶׁבְּאוֹתוֹ הַדּוֹר? הֵבִיאוּ סַלֵּי בִכּוּרִים וְחִיפּוּם בִּקְצִיעוֹת וּנְטָלוּם, וֶעֱלִי עַל כִּתְפֵיהֶן. וְכֵיוָן שֶׁהִגִּיעוּ אֵצֶל פְּרוֹזְדָאוֹת, אָמְרוּ לָהֶם: לְהֵיכָן אַתֶּם הוֹלְכִין? אוֹמְרִין לָהֶם: לַעֲשׂוֹת שְׁנֵי עִגּוּלֵי דְבֵילָה בַּמַּכְתֶּשֶׁת שֶׁלְּפָנֵינוּ, וּבָעֱלִי שֶׁעַל כְּתֵפֵינוּ. כֵּיוָן שֶׁעָבְרוּ מֵהֶן — עִיטְּרוּם בְּסַלִּים, וֶהֱבִיאוּם לִירוּשָׁלַיִם. ma asou kechérin veyiré 'hét chebeoto hador? héviou salé vikourim ve'hipoum biktsiot ountaloum, veeli al kitféhen. vekhévan chehigiou étsel perozdaot, amrou lahem: lehékhan atem holkhin? omrin lahem: laasot chené igoulé devéla bamakhtechet chelefanénou, ouvaeli cheal ketéfénou. kévan cheavrou méhen — iteroum besalim, vehevioum lirouchalayim.
- תָּנָא: הֵן הֵן בְּנֵי סַלְמַאי הַנְּתוֹפָתִי. תָּנוּ רַבָּנַן: מָה הֵן בְּנֵי סַלְמַאי הַנְּתוֹפָתִי? אָמְרוּ: פַּעַם אַחַת גָּזְרָה מַלְכוּת הָרְשָׁעָה שְׁמָד עַל יִשְׂרָאֵל שֶׁלֹּא יָבִיאוּ עֵצִים לַמַּעֲרָכָה, וְהוֹשִׁיבוּ פְּרוֹזְדָאוֹת עַל הַדְּרָכִים כְּדֶרֶךְ שֶׁהוֹשִׁיב יָרׇבְעָם בֶּן נְבָט עַל הַדְּרָכִים, שֶׁלֹּא יַעֲלוּ יִשְׂרָאֵל לָרֶגֶל. tana: hén hén bené salma hanetofati. tanou rabanan: ma hén bené salma hanetofati? amrou: paam a'hat gazra malkhout harchaa chemad al yisraél chelo yaviou étsim lamaarakha, veochivou perozdaot al haderakhim kederekh cheochiv yarovam ben nevat al haderakhim, chelo yaalou yisraél laregel.
- מָה עָשׂוּ יִרְאֵי חֵטְא שֶׁבְּאוֹתוֹ הַדּוֹר? הֵבִיאוּ גְּזִירֵיהֶן וְעָשׂוּ סוּלָּמוֹת, וְהִנִּיחוּ עַל כִּתְפֵיהֶם וְהָלְכוּ לָהֶם. כֵּיוָן שֶׁהִגִּיעוּ אֶצְלָן, אָמְרוּ לָהֶם: לְהֵיכָן אַתֶּם הוֹלְכִין? אָמְרוּ לָהֶם: לְהָבִיא גּוֹזָלוֹת מִשּׁוֹבָךְ שֶׁלְּפָנֵינוּ וּבַסּוּלָּמוֹת שֶׁעַל כְּתֵפֵינוּ. כֵּיוָן שֶׁעָבְרוּ מֵהֶן פֵּירְקוּם וֶהֱבִיאוּם וְהֶעֱלוּם לִירוּשָׁלַיִם. ma asou yiré 'hét chebeoto hador? héviou geziréhen veasou soulamot, vehini'hou al kitféhem vehalkhou lahem. kévan chehigiou etslan, amrou lahem: lehékhan atem holkhin? amrou lahem: lehavi gozalot michovakh chelefanénou ouvasoulamot cheal ketéfénou. kévan cheavrou méhen pérkoum vehevioum veheeloum lirouchalayim.
- וַעֲלֵיהֶם וְעַל כַּיּוֹצֵא בָּהֶם הוּא אוֹמֵר: ״זֵכֶר צַדִּיק לִבְרָכָה״, וְעַל יָרׇבְעָם בֶּן נְבָט וַחֲבֵרָיו נֶאֱמַר: ״וְשֵׁם רְשָׁעִים יִרְקָב״. vaaléhem veal kayotsé bahem hou omér: "zékher tsadik livrakha", veal yarovam ben nevat va'havéra neemar: "vechém rechaim yirkav".
- בְּעֶשְׂרִים בּוֹ בְּנֵי פַּחַת מוֹאָב בֶּן יְהוּדָה. תָּנָא: בְּנֵי פַּחַת מוֹאָב בֶּן יְהוּדָה — הֵן הֵן בְּנֵי דָוִד בֶּן יְהוּדָה, דִּבְרֵי רַבִּי מֵאִיר. רַבִּי יוֹסֵי אוֹמֵר: הֵן הֵן בְּנֵי יוֹאָב בֶּן צְרוּיָה. beesrim bo bené pa'hat moav ben yeouda. tana: bené pa'hat moav ben yeouda — hén hén bené david ben yeouda, divré rabi méir. rabi yosé omér: hén hén bené yoav ben tserouya.
- בְּעֶשְׂרִים בֶּאֱלוּל בְּנֵי עָדִין בֶּן יְהוּדָה וְכוּ׳. תָּנוּ רַבָּנַן: בְּנֵי עָדִין בֶּן יְהוּדָה — הֵן הֵן בְּנֵי דָוִד בֶּן יְהוּדָה, דִּבְרֵי רַבִּי יְהוּדָה. רַבִּי יוֹסֵי אוֹמֵר: הֵן הֵן בְּנֵי יוֹאָב בֶּן צְרוּיָה. beesrim beeloul bené adin ben yeouda vekhou'. tanou rabanan: bené adin ben yeouda — hén hén bené david ben yeouda, divré rabi yeouda. rabi yosé omér: hén hén bené yoav ben tserouya.
- בְּאֶחָד בְּטֵבֵת שָׁבוּ בְּנֵי פַרְעוֹשׁ שְׁנִיָּה כּוּ׳. מַנִּי מַתְנִיתִין? לָא רַבִּי מֵאִיר, וְלָא רַבִּי יְהוּדָה, וְלָא רַבִּי יוֹסֵי. אִי רַבִּי מֵאִיר, לִיתְנֵי: שָׁבוּ בְּנֵי דָוִד בֶּן יְהוּדָה שְׁנִיָּה! bee'had betévét chavou bené faroch cheniya kou'. mani matnitin? la rabi méir, vela rabi yeouda, vela rabi yosé. i rabi méir, litné: chavou bené david ben yeouda cheniya!
- אִי רַבִּי יְהוּדָה, לִיתְנֵי: שָׁבוּ בְּנֵי דָוִד בֶּן יְהוּדָה שְׁנִיָּה! אִי רַבִּי יוֹסֵי, לִיתְנֵי: שָׁבוּ בְּנֵי יוֹאָב בֶּן צְרוּיָה שְׁנִיָּה! i rabi yeouda, litné: chavou bené david ben yeouda cheniya! i rabi yosé, litné: chavou bené yoav ben tserouya cheniya!
- לְעוֹלָם רַבִּי יוֹסֵי, וּתְרֵי תַנָּאֵי אַלִּיבָּא דְּרַבִּי יוֹסֵי. leolam rabi yosé, outré tanaé aliba derabi yosé.
- בְּאֶחָד בְּטֵבֵת לֹא הָיָה בּוֹ מַעֲמָד כּוּ׳. אֲמַר לֵיהּ מָר קַשִּׁישָׁא בְּרֵיהּ דְּרַב חִסְדָּא לְרַב אָשֵׁי: bee'had betévét lo haya bo maamad kou'. amar léh mar kachicha beréh derav 'hisda lerav aché:
Daf 28b
- מַאי שְׁנָא הַלֵּל דְּדָחֵי דִּידֵיהּ, וּמַאי שְׁנָא מוּסָף דְּלָא דָּחֵי דִּידֵיהּ? ma chena halél deda'hé didéh, ouma chena mousaf dela da'hé didéh?
- אֲמַר לֵיהּ רַב אָשֵׁי: הַשְׁתָּא דְּלָאו דִּידֵיהּ דָּחֵי — דִּידֵיהּ לָא כׇּל שֶׁכֵּן? אֲמַר לֵיהּ, הָכִי קָאָמֵינָא לָךְ: לָא לִידְחֵי אֶלָּא דִּידֵיהּ! amar léh rav aché: hachta dela didéh da'hé — didéh la kol chekén? amar léh, hakhi kaaména lakh: la lid'hé ela didéh!
- אֲמַר לֵיהּ: אִיכָּא רַבִּי יוֹסֵי דְּקָאֵי כְּווֹתָךְ. דְּתַנְיָא, רַבִּי יוֹסֵי אוֹמֵר: כׇּל יוֹם שֶׁיֵּשׁ בּוֹ מוּסָף יֵשׁ בּוֹ מַעֲמָד. מַעֲמָד דְּמַאי? אִילֵימָא מַעֲמָד דְּשַׁחֲרִית, הָא תַּנָּא קַמָּא נָמֵי הָכִי קָאָמַר! אֶלָּא מַעֲמָד דְּמוּסָף — דִּידֵיהּ נָמֵי לָא דָּחֵי?! amar léh: ika rabi yosé dekaé keotakh. detanya, rabi yosé omér: kol yom cheyéch bo mousaf yéch bo maamad. maamad dema? iléma maamad decha'harit, ha tana kama namé hakhi kaamar! ela maamad demousaf — didéh namé la da'hé?!
- אֶלָּא דְּמִנְחָה — קׇרְבַּן עֵצִים דָּחֵי! אֶלָּא לָאו, דִּנְעִילָה. שְׁמַע מִינַּהּ: דִּידֵיהּ דָּחֵי, דְּלָאו דִּידֵיהּ — לָא דָּחֵי. שְׁמַע מִינַּהּ. ela demin'ha — korban étsim da'hé! ela la, dinila. chema minah: didéh da'hé, dela didéh — la da'hé. chema minah.
- וְלִיתְנֵי נָמֵי: בְּאֶחָד בְּנִיסָן לֹא הָיָה בּוֹ מַעֲמָד מִפְּנֵי שֶׁיֵּשׁ בּוֹ הַלֵּל וְקׇרְבַּן מוּסַף וְקׇרְבַּן עֵצִים! אָמַר רָבָא: זֹאת אוֹמֶרֶת הַלֵּילָא דִּבְרֵישׁ יַרְחָא לָאו דְּאוֹרָיְיתָא. velitné namé: bee'had benisan lo haya bo maamad mipené cheyéch bo halél vekorban mousaf vekorban étsim! amar rava: zot omeret haléla divréch yar'ha la deorayta.
- דְּאָמַר רַבִּי יוֹחָנָן מִשּׁוּם רַבִּי שִׁמְעוֹן בֶּן יְהוֹצָדָק: שְׁמוֹנָה עָשָׂר יוֹם בַּשָּׁנָה יָחִיד גּוֹמֵר בָּהֶן אֶת הַהַלֵּל, וְאֵלּוּ הֵן: שְׁמוֹנַת יְמֵי הֶחָג, וּשְׁמוֹנַת יְמֵי חֲנוּכָּה, וְיוֹם טוֹב הָרִאשׁוֹן שֶׁל פֶּסַח, וְיוֹם טוֹב שֶׁל עֲצֶרֶת. וּבַגּוֹלָה, עֶשְׂרִים וְאֶחָד יוֹם, וְאֵלּוּ הֵן: תִּשְׁעַת יְמֵי הַחַג, וּשְׁמוֹנַת יְמֵי חֲנוּכָּה, וּשְׁנֵי יָמִים הָרִאשׁוֹנִים שֶׁל פֶּסַח, וּשְׁנֵי יָמִים טוֹבִים שֶׁל עֲצֶרֶת. deamar rabi yo'hanan michoum rabi chimon ben yeotsadak: chemona asar yom bachana ya'hid gomér bahen et hahalél, veélou hén: chemonat yemé he'hag, ouchmonat yemé 'hanouka, veom tov harichon chel pesa'h, veom tov chel atseret. ouvagola, esrim vee'had yom, veélou hén: tichat yemé ha'hag, ouchmonat yemé 'hanouka, ouchné yamim harichonim chel pesa'h, ouchné yamim tovim chel atseret.
- רַב אִיקְּלַע לְבָבֶל, חֲזָנְהוּ דְּקָא קָרוּ הַלֵּילָא בְּרֵישׁ יַרְחָא, סְבַר לְאַפְסוֹקִינְהוּ. כֵּיוָן דַּחֲזָא דְּקָא מְדַלְּגִי דַּלּוֹגֵי, אֲמַר: שְׁמַע מִינַּהּ מִנְהַג אֲבוֹתֵיהֶם בִּידֵיהֶם. תָּנָא: יָחִיד לֹא יַתְחִיל, וְאִם הִתְחִיל גּוֹמֵר. rav ikela levavel, 'hazanou deka karou haléla beréch yar'ha, sevar leafsokinou. kévan da'haza deka medalegi dalogé, amar: chema minah minhag avotéhem bidéhem. tana: ya'hid lo yat'hil, veim hit'hil gomér.
- חֲמִשָּׁה דְּבָרִים אֵירְעוּ אֶת אֲבוֹתֵינוּ בְּשִׁבְעָה עָשָׂר בְּתַמּוּז וְכוּ׳. נִשְׁתַּבְּרוּ הַלּוּחוֹת, מְנָלַן? דְּתַנְיָא: בְּשִׁשָּׁה לַחֹדֶשׁ נִיתְּנוּ עֲשֶׂרֶת הַדִּבְּרוֹת לְיִשְׂרָאֵל, רַבִּי יוֹסֵי אוֹמֵר: בְּשִׁבְעָה בּוֹ. מַאן דְּאָמַר בְּשִׁשָּׁה נִיתְּנוּ — בְּשִׁשָּׁה נִיתְּנוּ, וּבְשִׁבְעָה עָלָה מֹשֶׁה. 'hamicha devarim érou et avoténou bechiva asar betamouz vekhou'. nichtaberou halou'hot, menalan? detanya: bechicha la'hodech nitenou aseret hadiberot leyisraél, rabi yosé omér: bechiva bo. man deamar bechicha nitenou — bechicha nitenou, ouvchiva ala moche.
- מַאן דְּאָמַר בְּשִׁבְעָה — בְּשִׁבְעָה נִיתְּנוּ, וּבְשִׁבְעָה עָלָה מֹשֶׁה, דִּכְתִיב: ״וַיִּקְרָא אֶל מֹשֶׁה בַּיּוֹם הַשְּׁבִיעִי״, וּכְתִיב: ״וַיָּבֹא מֹשֶׁה בְּתוֹךְ הֶעָנָן וַיַּעַל אֶל הָהָר וַיְהִי מֹשֶׁה בָּהָר אַרְבָּעִים יוֹם וְאַרְבָּעִים לָיְלָה״. עֶשְׂרִים וְאַרְבְּעָה דְּסִיוָן, וְשִׁיתְּסַר דְּתַמּוּז, מְלוֹ לְהוּ אַרְבְּעִין. man deamar bechiva — bechiva nitenou, ouvchiva ala moche, dikhtiv: "vayikra el moche bayom hachevii", oukhtiv: "vayavo moche betokh heanan vayaal el hahar vayhi moche bahar arbaim yom vearbaim layla". esrim vearbea desivan, vechitesar detamouz, melo leou arbein.
- בְּשִׁיבְסַר בְּתַמּוּז נְחֵית, אֲתָא וְתַבְרִינְהוּ לְלוּחוֹת, וּכְתִיב: ״וַיְהִי כַּאֲשֶׁר קָרַב אֶל הַמַּחֲנֶה וַיַּרְא אֶת הָעֵגֶל וַיַּשְׁלֵךְ מִיָּדָיו אֶת הַלֻּחוֹת וַיְשַׁבֵּר אֹתָם תַּחַת הָהָר״. bechivsar betamouz ne'hét, ata vetavrinou lelou'hot, oukhtiv: "vayhi kaacher karav el hama'hane vayar et haégel vayachlékh miyada et halou'hot vaychabér otam ta'hat hahar".
- בָּטַל הַתָּמִיד — גְּמָרָא. batal hatamid — gemara.
- הוּבְקְעָה הָעִיר. בְּשִׁבְעָה עָשָׂר? וְהָכְתִיב: ״בַּחֹדֶשׁ הָרְבִיעִי בְּתִשְׁעָה לַחֹדֶשׁ וַיֶּחֱזַק הָרָעָב בָּעִיר״, וּכְתִיב בָּתְרֵיהּ: ״וַתִּבָּקַע הָעִיר וְגוֹ׳״! houvkea hair. bechiva asar? vehakhtiv: "ba'hodech harvii beticha la'hodech vaye'hezak haraav bair", oukhtiv batréh: "vatibaka hair vego'"!
- אָמַר רָבָא, לָא קַשְׁיָא: כָּאן — בָּרִאשׁוֹנָה, כָּאן — בַּשְּׁנִיָּה. דְּתַנְיָא: בָּרִאשׁוֹנָה הוּבְקְעָה הָעִיר בְּתִשְׁעָה בְּתַמּוּז, בַּשְּׁנִיָּה בְּשִׁבְעָה עָשָׂר בּוֹ. amar rava, la kachya: kan — barichona, kan — bacheniya. detanya: barichona houvkea hair beticha betamouz, bacheniya bechiva asar bo.
- שָׂרַף אַפּוֹסְטְמוֹס אֶת הַתּוֹרָה — גְּמָרָא. saraf apostemos et hatora — gemara.
- הֶעֱמִיד צֶלֶם בַּהֵיכׇל, מְנָלַן? דִּכְתִיב: ״וּמֵעֵת הוּסַר הַתָּמִיד וְלָתֵת שִׁקּוּץ שֹׁמֵם״. heemid tselem bahékhol, menalan? dikhtiv: "ouméét housar hatamid velatét chikouts chomém".
- וְחַד הֲוָה? וְהָכְתִיב: ״וְעַל כְּנַף שִׁקּוּצִים מְשֹׁמֵם״! אָמַר רָבָא: תְּרֵי הֲווֹ, וּנְפַל חַד עַל חַבְרֵיהּ וְתַבְרֵיהּ (לֵיהּ) לִידֵיהּ, וְאִשְׁתְּכַח דַּהֲוָה כְּתִיב: ve'had hava? vehakhtiv: "veal kenaf chikoutsim mechomém"! amar rava: teré hao, ounfal 'had al 'havréh vetavréh (léh) lidéh, veichtekha'h dahava ketiv:
Daf 29a
- אַנְתְּ צְבֵית לְ[אַ]חְרוֹבֵי בֵּיתָא — יְדָךְ אַשְׁלֵימְתְּ לֵיהּ. ante tsevét le[a]'herové béta — yedakh achlémte léh.
- בְּתִשְׁעָה בְּאָב נִגְזַר עַל אֲבוֹתֵינוּ שֶׁלֹּא יִכָּנְסוּ לָאָרֶץ, מְנָלַן — דִּכְתִיב: ״וַיְהִי בַּחֹדֶשׁ הָרִאשׁוֹן בַּשָּׁנָה הַשֵּׁנִית בְּאֶחָד לַחֹדֶשׁ הוּקַם הַמִּשְׁכָּן״. וְאָמַר מָר: שָׁנָה רִאשׁוֹנָה עָשָׂה מֹשֶׁה אֶת הַמִּשְׁכָּן, שְׁנִיָּה הֵקִים מֹשֶׁה אֶת הַמִּשְׁכָּן, וְשָׁלַח מְרַגְּלִים. וּכְתִיב: ״וַיְהִי בַּשָּׁנָה הַשֵּׁנִית בַּחֹדֶשׁ הַשֵּׁנִי בְּעֶשְׂרִים בַּחֹדֶשׁ נַעֲלָה הֶעָנָן מֵעַל מִשְׁכָּן הָעֵדֻת״. beticha beav nigzar al avoténou chelo yikansou laarets, menalan — dikhtiv: "vayhi ba'hodech harichon bachana hachénit bee'had la'hodech houkam hamichkan". veamar mar: chana richona asa moche et hamichkan, cheniya hékim moche et hamichkan, vechala'h meragelim. oukhtiv: "vayhi bachana hachénit ba'hodech hachéni beesrim ba'hodech naala heanan méal michkan haédout".
- וּכְתִיב: ״וַיִּסְעוּ מֵהַר ה׳ דֶּרֶךְ שְׁלֹשֶׁת יָמִים״. אָמַר רַבִּי חָמָא בַּר חֲנִינָא: אוֹתוֹ הַיּוֹם סָרוּ מֵאַחֲרֵי ה׳. וּכְתִיב: ״וְהָאסַפְסֻף אֲשֶׁר בְּקִרְבּוֹ הִתְאַוּוּ תַּאֲוָה וַיָּשֻׁבוּ וַיִּבְכּוּ גַּם בְּנֵי יִשְׂרָאֵל וְגוֹ׳״, וּכְתִיב: ״עַד חֹדֶשׁ יָמִים וְגוֹ׳״ — דְּהָווּ לְהוּ עֶשְׂרִין וְתַרְתֵּין בְּסִיוָן, oukhtiv: "vayisou méhar h' derekh chelochet yamim". amar rabi 'hama bar 'hanina: oto hayom sarou méa'haré h'. oukhtiv: "vehasafsouf acher bekirbo hitaouou taava vayachouvou vayivkou gam bené yisraél vego'", oukhtiv: "ad 'hodech yamim vego'" — dehaou leou esrin vetartén besivan,
- וּכְתִיב: ״וַתִּסָּגֵר מִרְיָם שִׁבְעַת יָמִים״ — דְּהָווּ לְהוּ עֶשְׂרִין וְתִשְׁעָה בְּסִיוָן, וּכְתִיב: ״שְׁלַח לְךָ אֲנָשִׁים״, oukhtiv: "vatisagér miryam chivat yamim" — dehaou leou esrin veticha besivan, oukhtiv: "chela'h lekha anachim",
- וְתַנְיָא: בְּעֶשְׂרִים וְתִשְׁעָה בְּסִיוָן שָׁלַח מֹשֶׁה מְרַגְּלִים, וּכְתִיב: ״וַיָּשֻׁבוּ מִתּוּר הָאָרֶץ מִקֵּץ אַרְבָּעִים יוֹם״. הָנֵי אַרְבָּעִים יוֹם נְכֵי חַד הָווּ! vetanya: beesrim veticha besivan chala'h moche meragelim, oukhtiv: "vayachouvou mitour haarets mikéts arbaim yom". hané arbaim yom nekhé 'had haou!
- אָמַר אַבָּיֵי: תַּמּוּז דְּהַהִיא שַׁתָּא מַלּוֹיֵי מַלְּיוּהּ, דִּכְתִיב: ״קָרָא עָלַי מוֹעֵד לִשְׁבֹּר בַּחוּרָי״. amar abayé: tamouz dehahi chata maloyé maleouh, dikhtiv: "kara ala moéd lichbor ba'houra".
- וּכְתִיב: ״וַתִּשָּׂא כׇּל הָעֵדָה וַיִּתְּנוּ אֶת קוֹלָם וַיִּבְכּוּ הָעָם בַּלַּיְלָה הַהוּא״, אָמַר רַבָּה אָמַר רַבִּי יוֹחָנָן: אוֹתוֹ לַיְלָה לֵיל תִּשְׁעָה בְּאָב הָיָה. אָמַר לָהֶם הַקָּדוֹשׁ בָּרוּךְ הוּא: אַתֶּם בְּכִיתֶם בְּכִיָּה שֶׁל חִנָּם — וַאֲנִי קוֹבֵעַ לָכֶם בְּכִיָּה לְדוֹרוֹת. oukhtiv: "vatisa kol haéda vayitenou et kolam vayivkou haam balayla haou", amar raba amar rabi yo'hanan: oto layla lél ticha beav haya. amar lahem hakadoch baroukh hou: atem bekhitem bekhiya chel 'hinam — vaani kovéa lakhem bekhiya ledorot.
- חָרַב הַבַּיִת בָּרִאשׁוֹנָה, דִּכְתִיב: ״וּבַחֹדֶשׁ הַחֲמִישִׁי בְּשִׁבְעָה לַחֹדֶשׁ הִיא שְׁנַת תְּשַׁע עֶשְׂרֵה שָׁנָה לַמֶּלֶךְ נְבֻכַדְנֶאצַּר מֶלֶךְ בָּבֶל בָּא נְבוּזַרְאֲדָן רַב טַבָּחִים עֶבֶד מֶלֶךְ בָּבֶל יְרוּשָׁלִָם וַיִּשְׂרֹף אֶת בֵּית ה׳ וְגוֹ׳״, וּכְתִיב: ״וּבַחֹדֶשׁ הַחֲמִישִׁי בֶּעָשׂוֹר לַחֹדֶשׁ הִיא שְׁנַת תְּשַׁע עֶשְׂרֵה שָׁנָה לַמֶּלֶךְ נְבוּכַדְנֶאצַּר מֶלֶךְ בָּבֶל בָּא נְבוּזַרְאֲדָן רַב טַבָּחִים עָמַד לִפְנֵי מֶלֶךְ בָּבֶל בִּירוּשָׁלִָם וְגוֹ׳״. 'harav habayit barichona, dikhtiv: "ouva'hodech ha'hamichi bechiva la'hodech hi chenat techa esré chana lamelekh nevoukhadnetsar melekh bavel ba nevouzaradan rav taba'him eved melekh bavel yerouchalam vayisrof et bét h' vego'", oukhtiv: "ouva'hodech ha'hamichi beasor la'hodech hi chenat techa esré chana lamelekh nevoukhadnetsar melekh bavel ba nevouzaradan rav taba'him amad lifné melekh bavel birouchalam vego'".
- וְתַנְיָא: אִי אֶפְשָׁר לוֹמַר בְּשִׁבְעָה, שֶׁהֲרֵי כְּבָר נֶאֱמַר ״בֶּעָשׂוֹר״. וְאִי אֶפְשָׁר לוֹמַר בֶּעָשׂוֹר, שֶׁהֲרֵי כְּבָר נֶאֱמַר ״בְּשִׁבְעָה״, הָא כֵּיצַד? בְּשִׁבְעָה נִכְנְסוּ נׇכְרִים לַהֵיכָל, וְאָכְלוּ וְקִלְקְלוּ בּוֹ שְׁבִיעִי שְׁמִינִי. vetanya: i efchar lomar bechiva, cheharé kevar neemar "beasor". vei efchar lomar beasor, cheharé kevar neemar "bechiva", ha kétsad? bechiva nikhnesou nokhrim lahékhal, veakhlou vekilkelou bo chevii chemini.
- וּתְשִׁיעִי סָמוּךְ לַחֲשֵׁיכָה הֵצִיתוּ בּוֹ אֶת הָאוּר, וְהָיָה דּוֹלֵק וְהוֹלֵךְ כׇּל הַיּוֹם כּוּלּוֹ, שֶׁנֶּאֱמַר: ״אוֹי לָנוּ כִּי פָנָה הַיּוֹם כִּי יִנָּטוּ צִלְלֵי עָרֶב״. וְהַיְינוּ דְּאָמַר רַבִּי יוֹחָנָן: אִלְמָלֵי הָיִיתִי בְּאוֹתוֹ הַדּוֹר לֹא קְבַעְתִּיו אֶלָּא בָּעֲשִׂירִי, מִפְּנֵי שֶׁרוּבּוֹ שֶׁל הֵיכָל בּוֹ נִשְׂרַף. וְרַבָּנַן — אַתְחַלְתָּא דְפוּרְעֲנוּתָא עֲדִיפָא. outchii samoukh la'hachékha hétsitou bo et haour, vehaya dolék veolékh kol hayom koulo, cheneemar: "o lanou ki fana hayom ki yinatou tsillé arev". vehaynou deamar rabi yo'hanan: ilmalé hayiti beoto hador lo kevati ela baasiri, mipené cheroubo chel hékhal bo nisraf. verabanan — at'halta defouranouta adifa.
- וּבַשְּׁנִיָּה מְנָלַן, דְּתַנְיָא: מְגַלְגְּלִין זְכוּת לְיוֹם זַכַּאי, וְחוֹבָה לְיוֹם חַיָּיב. ouvacheniya menalan, detanya: megalgelin zekhout leom zaka, ve'hova leom 'hayav.
- אָמְרוּ: כְּשֶׁחָרַב בֵּית הַמִּקְדָּשׁ בָּרִאשׁוֹנָה, אוֹתוֹ הַיּוֹם תִּשְׁעָה בְּאָב הָיָה, וּמוֹצָאֵי שַׁבָּת הָיָה, וּמוֹצָאֵי שְׁבִיעִית הָיְתָה, וּמִשְׁמַרְתָּהּ שֶׁל יְהוֹיָרִיב הָיְתָה. וְהַלְּוִיִּם הָיוּ אוֹמְרִים שִׁירָה, וְעוֹמְדִין עַל דּוּכָנָם. וּמָה שִׁירָה הָיוּ אוֹמְרִים? ״וַיָּשֶׁב עֲלֵיהֶם אֶת אוֹנָם וּבְרָעָתָם יַצְמִיתֵם״, וְלֹא הִסְפִּיקוּ לוֹמַר ״יַצְמִיתֵם ה׳ אֱלֹהֵינוּ״, עַד שֶׁבָּאוּ נׇכְרִים וּכְבָשׁוּם. וְכֵן בַּשְּׁנִיָּה. amrou: keche'harav bét hamikdach barichona, oto hayom ticha beav haya, oumotsaé chabat haya, oumotsaé cheviit hayta, oumichmartah chel yeoyariv hayta. vehaleviyim haou omrim chira, veomdin al doukhanam. ouma chira haou omrim? "vayachev aléhem et onam ouvraatam yatsmitém", velo hispikou lomar "yatsmitém h' elohénou", ad chebaou nokhrim oukhvachoum. vekhén bacheniya.
- נִלְכְּדָה בֵּיתֵּר — גְּמָרָא. nilkeda bétér — gemara.
- נֶחֶרְשָׁה הָעִיר — תַּנְיָא: כְּשֶׁחָרַשׁ טוֹרָנוּסְרוּפוּס הָרָשָׁע אֶת הַהֵיכָל, נִגְזְרָה גְּזֵרָה עַל רַבָּן גַּמְלִיאֵל לַהֲרִיגָה. בָּא אוֹתוֹ הֶגְמוֹן וְעָמַד בְּבֵית הַמִּדְרָשׁ, וְאָמַר: בַּעַל הַחוֹטֶם מִתְבַּקֵּשׁ, בַּעַל הַחוֹטֶם מִתְבַּקֵּשׁ. שָׁמַע רַבָּן גַּמְלִיאֵל, אֲזַל טְשָׁא מִינַּיְיהוּ. ne'hercha hair — tanya: keche'harach toranousroufous haracha et hahékhal, nigzera gezéra al raban gamliél lahariga. ba oto hegmon veamad bevét hamidrach, veamar: baal ha'hotem mitbakéch, baal ha'hotem mitbakéch. chama raban gamliél, azal techa minayou.
- אֲזַל לְגַבֵּיהּ בְּצִנְעָא אֲמַר לֵיהּ: אִי מַצֵּילְנָא לָךְ מַיְיתֵית לִי לְעָלְמָא דְּאָתֵי? אֲמַר לֵיהּ: הֵן. אָמַר לֵיהּ: אִשְׁתְּבַע לִי. אִשְׁתְּבַע לֵיהּ. סְלֵיק לְאִיגָּרָא נָפֵיל וּמִית. וּגְמִירִי, דְּכִי גָּזְרִי גְּזֵירְתָּא וּמִית חַד מִינַּיְיהוּ מְבַטְּלִי לִגְזֵרְתַּיְיהוּ. יָצְתָה בַּת קוֹל וְאָמְרָה: אוֹתוֹ הֶגְמוֹן מְזוּמָּן לְחַיֵּי הָעוֹלָם הַבָּא. azal legabéh betsina amar léh: i matsélna lakh maytét li lealma deaté? amar léh: hén. amar léh: ichteva li. ichteva léh. selék leigara nafél oumit. ougmiri, dekhi gazri gezérta oumit 'had minayou mevateli ligzértayou. yatsta bat kol veamra: oto hegmon mezouman le'hayé haolam haba.
- תָּנוּ רַבָּנַן: מִשֶּׁחָרַב הַבַּיִת בָּרִאשׁוֹנָה, נִתְקַבְּצוּ כִּיתּוֹת כִּיתּוֹת שֶׁל פִּרְחֵי כְּהוּנָּה וּמַפְתְּחוֹת הַהֵיכָל בְּיָדָן, וְעָלוּ לְגַג הַהֵיכָל, וְאָמְרוּ לְפָנָיו: רִבּוֹנוֹ שֶׁל עוֹלָם! הוֹאִיל וְלָא זָכִינוּ לִהְיוֹת גִּזְבָּרִין נֶאֱמָנִים — יִהְיוּ מַפְתְּחוֹת מְסוּרוֹת לָךְ. וּזְרָקוּם כְּלַפֵּי מַעְלָה. וְיָצְתָה כְּעֵין פִּיסַּת יָד וְקִיבְּלָתַן מֵהֶם. וְהֵם קָפְצוּ וְנָפְלוּ לְתוֹךְ הָאוּר. tanou rabanan: miche'harav habayit barichona, nitkabetsou kitot kitot chel pir'hé keouna oumafte'hot hahékhal beyadan, vealou legag hahékhal, veamrou lefana: ribono chel olam! hoil vela zakhinou lihot gizbarin neemanim — yihou mafte'hot mesourot lakh. ouzrakoum kelapé mala. veyatsta keén pisat yad vekibelatan méhem. vehém kaftsou venaflou letokh haour.
- וַעֲלֵיהֶן קוֹנֵן יְשַׁעְיָהוּ הַנָּבִיא: ״מַשָּׂא גֵּיא חִזָּיוֹן מַה לָּךְ אֵפוֹא כִּי עָלִית כֻּלָּךְ לַגַּגּוֹת. תְּשֻׁאוֹת מְלֵאָה עִיר הוֹמִיָּה קִרְיָה עַלִּיזָה חֲלָלַיִךְ לֹא חַלְלֵי חֶרֶב וְלֹא מֵתֵי מִלְחָמָה״. אַף בְּהַקָּדוֹשׁ בָּרוּךְ הוּא נֶאֱמַר: ״מְקַרְקַר קִר וְשׁוֹעַ אֶל הָהָר״. vaaléhen konén yechayaou hanavi: "masa gé 'hizaon ma lakh éfo ki alit koulakh lagagot. techouot meléa ir homiya kirya aliza 'halalayikh lo 'hallé 'herev velo mété mil'hama". af behakadoch baroukh hou neemar: "mekarkar kir vechoa el hahar".
- מִשֶּׁנִּכְנַס אָב מְמַעֲטִין בְּשִׂמְחָה וְכוּ׳. אָמַר רַב יְהוּדָה בְּרֵיהּ דְּרַב שְׁמוּאֵל בַּר שִׁילַת מִשְּׁמֵיהּ דְּרַב: כְּשֵׁם שֶׁמִּשֶּׁנִּכְנַס אָב מְמַעֲטִין בְּשִׂמְחָה — כָּךְ מִשֶּׁנִּכְנַס אֲדָר מַרְבִּין בְּשִׂמְחָה. michenikhnas av memaatin besim'ha vekhou'. amar rav yeouda beréh derav chemouél bar chilat micheméh derav: kechém chemichenikhnas av memaatin besim'ha — kakh michenikhnas adar marbin besim'ha.
Daf 29b
- אָמַר רַב פָּפָּא: הִלְכָּךְ בַּר יִשְׂרָאֵל דְּאִית לֵיהּ דִּינָא בַּהֲדֵי נׇכְרִי, לִישְׁתְּמִיט מִינֵּיהּ בְּאָב — דְּרִיעַ מַזָּלֵיהּ, וְלַימְצֵי נַפְשֵׁיהּ בַּאֲדָר — דְּבָרִיא מַזָּלֵיהּ. amar rav papa: hilkakh bar yisraél deit léh dina bahadé nokhri, lichtemit minéh beav — deria mazaléh, velamtsé nafchéh baadar — devari mazaléh.
- ״לָתֵת לָכֶם אַחֲרִית וְתִקְוָה״, אָמַר רַב יְהוּדָה בְּרֵיהּ דְּרַב שְׁמוּאֵל בַּר שִׁילַת מִשְּׁמֵיהּ דְּרַב: אֵלּוּ דְּקָלִים וּכְלֵי פִשְׁתָּן. ״וַיֹּאמֶר רְאֵה רֵיחַ בְּנִי כְּרֵיחַ שָׂדֶה אֲשֶׁר בֵּרְכוֹ ה׳״, אָמַר רַב יְהוּדָה בְּרֵיהּ דְּרַב שְׁמוּאֵל בַּר שִׁילַת מִשְּׁמֵיהּ דְּרַב: כְּרֵיחַ שָׂדֶה שֶׁל תַּפּוּחִים. "latét lakhem a'harit vetikva", amar rav yeouda beréh derav chemouél bar chilat micheméh derav: élou dekalim oukhlé fichtan. "vayomer reé ré'ha beni keré'ha sade acher bérkho h'", amar rav yeouda beréh derav chemouél bar chilat micheméh derav: keré'ha sade chel tapou'him.
- שַׁבָּת שֶׁחָל תִּשְׁעָה בְּאָב לִהְיוֹת בְּתוֹכָהּ, אֲסוּרִין לְסַפֵּר וּלְכַבֵּס. אָמַר רַב נַחְמָן: לֹא שָׁנוּ אֶלָּא לְכַבֵּס וְלִלְבּוֹשׁ, אֲבָל לְכַבֵּס וּלְהַנִּיחַ — מוּתָּר. וְרַב שֵׁשֶׁת אָמַר: אֲפִילּוּ לְכַבֵּס וּלְהַנִּיחַ אָסוּר. אָמַר רַב שֵׁשֶׁת: תֵּדַע, דְּבָטְלִי קַצָּרֵי דְּבֵי רַב. chabat che'hal ticha beav lihot betokhah, asourin lesapér oulkhabés. amar rav na'hman: lo chanou ela lekhabés velilboch, aval lekhabés oulhani'ha — moutar. verav chéchet amar: afilou lekhabés oulhani'ha asour. amar rav chéchet: téda, devatli katsaré devé rav.
- מֵתִיב רַב הַמְנוּנָא: בַּחֲמִישִׁי מוּתָּרִים, מִפְּנֵי כְּבוֹד הַשַּׁבָּת. לְמַאי? אִילֵימָא לְכַבֵּס וְלִלְבּוֹשׁ — מַאי כְּבוֹד שַׁבָּת אִיכָּא? métiv rav hamnouna: ba'hamichi moutarim, mipené kevod hachabat. lema? iléma lekhabés velilboch — ma kevod chabat ika?
- אֶלָּא לְהַנִּיחַ. וּבַחֲמִישִׁי הוּא דִּשְׁרֵי, אֲבָל הַשַּׁבָּת כּוּלָּהּ — אָסוּר! לְעוֹלָם לְכַבֵּס וְלִלְבּוֹשׁ, וּכְשֶׁאֵין לוֹ אֶלָּא חָלוּק אֶחָד. דְּאָמַר רַב אַסִּי אָמַר רַבִּי יוֹחָנָן: מִי שֶׁאֵין לוֹ אֶלָּא חָלוּק אֶחָד מוּתָּר לְכַבְּסוֹ בְּחוּלּוֹ שֶׁל מוֹעֵד. אִיתְּמַר נָמֵי, אָמַר רַבִּי בִּנְיָמִין אָמַר רַבִּי אֶלְעָזָר: לֹא שָׁנוּ אֶלָּא לְכַבֵּס וְלִלְבּוֹשׁ, אֲבָל לְהַנִּיחַ — מוּתָּר. ela lehani'ha. ouva'hamichi hou dichré, aval hachabat koulah — asour! leolam lekhabés velilboch, oukhcheén lo ela 'halouk e'had. deamar rav asi amar rabi yo'hanan: mi cheén lo ela 'halouk e'had moutar lekhabeso be'houlo chel moéd. itemar namé, amar rabi binyamin amar rabi elazar: lo chanou ela lekhabés velilboch, aval lehani'ha — moutar.
- מֵיתִיבִי: אָסוּר לְכַבֵּס לִפְנֵי תִּשְׁעָה בְּאָב, אֲפִילּוּ לְהַנִּיחַ לְאַחַר תִּשְׁעָה בְּאָב. וְגִיהוּץ שֶׁלָּנוּ, כְּכִיבּוּס שֶׁלָּהֶן. וּכְלֵי פִשְׁתָּן אֵין בָּהֶם מִשּׁוּם גִּהוּץ. תְּיוּבְתָּא. métivi: asour lekhabés lifné ticha beav, afilou lehani'ha lea'har ticha beav. vegiouts chelanou, kekhibous chelahen. oukhlé fichtan én bahem michoum giouts. teouvta.
- שְׁלַח רַב יִצְחָק בַּר גִּיּוֹרֵי מִשְּׁמֵיהּ דְּרַבִּי יוֹחָנָן: אַף עַל פִּי שֶׁאָמְרוּ כְּלֵי פִשְׁתָּן אֵין בָּהֶם מִשּׁוּם גִּהוּץ, אֲבָל אָסוּר לְלוֹבְשָׁן בְּשַׁבָּת שֶׁחָל תִּשְׁעָה בְּאָב לִהְיוֹת בְּתוֹכָהּ. chela'h rav yits'hak bar giyoré micheméh derabi yo'hanan: af al pi cheamrou kelé fichtan én bahem michoum giouts, aval asour lelovchan bechabat che'hal ticha beav lihot betokhah.
- אָמַר רַב: לֹא שָׁנוּ אֶלָּא לְפָנָיו, אֲבָל לְאַחֲרָיו — מוּתָּר. וּשְׁמוּאֵל אָמַר: אֲפִילּוּ לְאַחֲרָיו נָמֵי אָסוּר. מֵיתִיבִי: שַׁבָּת שֶׁחָל תִּשְׁעָה בְּאָב לִהְיוֹת בְּתוֹכָהּ — אָסוּר לְסַפֵּר וּלְכַבֵּס, וּבַחֲמִישִׁי — מוּתָּרִין מִפְּנֵי כְּבוֹד הַשַּׁבָּת. כֵּיצַד? חָל לִהְיוֹת בְּאֶחָד בְּשַׁבָּת — מוּתָּר לְכַבֵּס כׇּל הַשַּׁבָּת כּוּלָּהּ. amar rav: lo chanou ela lefana, aval lea'hara — moutar. ouchmouél amar: afilou lea'hara namé asour. métivi: chabat che'hal ticha beav lihot betokhah — asour lesapér oulkhabés, ouva'hamichi — moutarin mipené kevod hachabat. kétsad? 'hal lihot bee'had bechabat — moutar lekhabés kol hachabat koulah.
- בַּשֵּׁנִי בַּשְּׁלִישִׁי בָּרְבִיעִי וּבַחֲמִישִׁי, לְפָנָיו — אָסוּר, לְאַחֲרָיו — מוּתָּר. חָל לִהְיוֹת בְּעֶרֶב שַׁבָּת — מוּתָּר לְכַבֵּס בַּחֲמִישִׁי מִפְּנֵי כְּבוֹד הַשַּׁבָּת. וְאִם לֹא כִּבֵּס בַּחֲמִישִׁי בְּשַׁבָּת — מוּתָּר לְכַבֵּס בְּעֶרֶב שַׁבָּת מִן הַמִּנְחָה וּלְמַעְלָה. לָיֵיט עֲלַהּ אַבָּיֵי וְאִיתֵּימָא רַב אַחָא בַּר יַעֲקֹב, אַהָא. bachéni bachelichi barvii ouva'hamichi, lefana — asour, lea'hara — moutar. 'hal lihot beerev chabat — moutar lekhabés ba'hamichi mipené kevod hachabat. veim lo kibés ba'hamichi bechabat — moutar lekhabés beerev chabat min hamin'ha oulmala. layét alah abayé veitéma rav a'ha bar yaakov, aha.
- חָל לִהְיוֹת בְּשֵׁנִי וּבַחֲמִישִׁי — קוֹרִין שְׁלֹשָׁה וּמַפְטִיר אֶחָד. בַּשְּׁלִישִׁי וּבָרְבִיעִי — קוֹרֵא אֶחָד וּמַפְטִיר אֶחָד. רַבִּי יוֹסֵי אוֹמֵר: לְעוֹלָם קוֹרִין שְׁלֹשָׁה וּמַפְטִיר אֶחָד. תְּיוּבְתָּא דִּשְׁמוּאֵל! 'hal lihot bechéni ouva'hamichi — korin chelocha oumaftir e'had. bachelichi ouvarvii — koré e'had oumaftir e'had. rabi yosé omér: leolam korin chelocha oumaftir e'had. teouvta dichmouél!
- אָמַר לְךָ שְׁמוּאֵל: תַּנָּאֵי הִיא. דְּתַנְיָא: תִּשְׁעָה בְּאָב שֶׁחָל לִהְיוֹת בְּשַׁבָּת, וְכֵן עֶרֶב תִּשְׁעָה בְּאָב שֶׁחָל לִהְיוֹת בְּשַׁבָּת — אוֹכֵל וְשׁוֹתֶה כׇּל צָרְכּוֹ, וּמַעֲלֶה עַל שׁוּלְחָנוֹ אֲפִילּוּ כִּסְעוּדַת שְׁלֹמֹה בִּשְׁעָתוֹ. וְאָסוּר לְסַפֵּר וּלְכַבֵּס מֵרֹאשׁ חֹדֶשׁ וְעַד הַתַּעֲנִית, דִּבְרֵי רַבִּי מֵאִיר. רַבִּי יְהוּדָה אוֹמֵר: כׇּל הַחֹדֶשׁ כּוּלּוֹ אָסוּר. רַבָּן שִׁמְעוֹן בֶּן גַּמְלִיאֵל אוֹמֵר: אֵינוֹ אָסוּר אֶלָּא אוֹתָהּ שַׁבָּת בִּלְבָד. amar lekha chemouél: tanaé hi. detanya: ticha beav che'hal lihot bechabat, vekhén erev ticha beav che'hal lihot bechabat — okhél vechote kol tsarko, oumaale al choul'hano afilou kisoudat chelomo bichato. veasour lesapér oulkhabés méroch 'hodech vead hataanit, divré rabi méir. rabi yeouda omér: kol ha'hodech koulo asour. raban chimon ben gamliél omér: éno asour ela otah chabat bilvad.
- וְתַנְיָא אִידַּךְ: וְנוֹהֵג אֵבֶל מֵרֹאשׁ חֹדֶשׁ וְעַד הַתַּעֲנִית, דִּבְרֵי רַבִּי מֵאִיר. רַבִּי יְהוּדָה אוֹמֵר: כׇּל הַחֹדֶשׁ כּוּלּוֹ אָסוּר, רַבָּן שִׁמְעוֹן בֶּן גַּמְלִיאֵל אוֹמֵר: אֵינוֹ אָסוּר אֶלָּא אוֹתָהּ שַׁבָּת בִּלְבָד. vetanya idakh: venohég ével méroch 'hodech vead hataanit, divré rabi méir. rabi yeouda omér: kol ha'hodech koulo asour, raban chimon ben gamliél omér: éno asour ela otah chabat bilvad.
- אָמַר רַבִּי יוֹחָנָן: וּשְׁלׇשְׁתָּן מִקְרָא אֶחָד דָּרְשׁוּ, דִּכְתִיב: ״וְהִשְׁבַּתִּי כׇּל מְשׂוֹשָׂהּ חַגָּהּ חׇדְשָׁהּ וְשַׁבַּתָּהּ״. מַאן דְּאָמַר מֵרֹאשׁ חֹדֶשׁ וְעַד הַתַּעֲנִית — amar rabi yo'hanan: ouchlochtan mikra e'had darchou, dikhtiv: "vehichbati kol mesosah 'hagah 'hodchah vechabatah". man deamar méroch 'hodech vead hataanit —
Daf 30a
- מֵ״חַגָּה״. וּמַאן דְּאָמַר כּוּלּוֹ אָסוּר — מֵ״חׇדְשָׁהּ״, וּמַאן דְּאָמַר כׇּל הַשַּׁבָּת כּוּלָּהּ אָסוּר — מִ״שַּׁבַּתָּהּ״. mé"'haga". ouman deamar koulo asour — mé"'hodchah", ouman deamar kol hachabat koulah asour — mi"chabatah".
- אָמַר רָבָא: הֲלָכָה כְּרַבָּן שִׁמְעוֹן בֶּן גַּמְלִיאֵל. וְאָמַר רָבָא: הֲלָכָה כְּרַבִּי מֵאִיר. וְתַרְוַיְיהוּ לְקוּלָּא, וּצְרִיכָא. דְּאִי אַשְׁמוֹעִינַן הֲלָכָה כְּרַבִּי מֵאִיר, הֲוָה אָמֵינָא: אֲפִילּוּ מֵרֹאשׁ חֹדֶשׁ, קָמַשְׁמַע לַן הֲלָכָה כְּרַבָּן שִׁמְעוֹן בֶּן גַּמְלִיאֵל. amar rava: halakha keraban chimon ben gamliél. veamar rava: halakha kerabi méir. vetarvayou lekoula, outsrikha. dei achmoinan halakha kerabi méir, hava aména: afilou méroch 'hodech, kamachma lan halakha keraban chimon ben gamliél.
- וְאִי אַשְׁמוֹעִינַן הֲלָכָה כְּרַבָּן שִׁמְעוֹן בֶּן גַּמְלִיאֵל, הֲוָה אָמֵינָא: אֲפִילּוּ לְאַחֲרָיו, קָמַשְׁמַע לַן הֲלָכָה כְּרַבִּי מֵאִיר. vei achmoinan halakha keraban chimon ben gamliél, hava aména: afilou lea'hara, kamachma lan halakha kerabi méir.
- עֶרֶב תִּשְׁעָה בְּאָב לֹא יֹאכַל אָדָם שְׁנֵי תַבְשִׁילִין כּוּ׳. אָמַר רַב יְהוּדָה: לֹא שָׁנוּ אֶלָּא מִשֵּׁשׁ שָׁעוֹת וּלְמַעְלָה, אֲבָל מִשֵּׁשׁ שָׁעוֹת וּלְמַטָּה — מוּתָּר. וְאָמַר רַב יְהוּדָה: לֹא שָׁנוּ אֶלָּא בִּסְעוּדָה הַמַּפְסִיק בָּהּ, אֲבָל בִּסְעוּדָה שֶׁאֵינוֹ מַפְסִיק בָּהּ — מוּתָּר. erev ticha beav lo yokhal adam chené tavchilin kou'. amar rav yeouda: lo chanou ela michéch chaot oulmala, aval michéch chaot oulmata — moutar. veamar rav yeouda: lo chanou ela bisouda hamafsik bah, aval bisouda cheéno mafsik bah — moutar.
- וְתַרְוַיְיהוּ לְקוּלָּא, וּצְרִיכָא. דְּאִי אַשְׁמְעִינַן בִּסְעוּדָה הַמַּפְסִיק בָּהּ, הֲוָה אָמֵינָא: אֲפִילּוּ מִשֵּׁשׁ שָׁעוֹת וּלְמַטָּה — קָמַשְׁמַע לַן מִשֵּׁשׁ שָׁעוֹת וּלְמַעְלָה. וְאִי אַשְׁמְעִינַן מִשֵּׁשׁ שָׁעוֹת וּלְמַעְלָה, הֲוָה אָמֵינָא: אֲפִילּוּ בִּסְעוּדָה שֶׁאֵינוֹ מַפְסִיק בָּהּ — קָמַשְׁמַע לַן בִּסְעוּדָה הַמַּפְסִיק בָּהּ. vetarvayou lekoula, outsrikha. dei achmeinan bisouda hamafsik bah, hava aména: afilou michéch chaot oulmata — kamachma lan michéch chaot oulmala. vei achmeinan michéch chaot oulmala, hava aména: afilou bisouda cheéno mafsik bah — kamachma lan bisouda hamafsik bah.
- תַּנְיָא כְּלִישָּׁנָא קַמָּא. תַּנְיָא כְּלִישָּׁנָא בָּתְרָא. תַּנְיָא כְּלִישָּׁנָא בָּתְרָא: הַסּוֹעֵד עֶרֶב תִּשְׁעָה בְּאָב, אִם עָתִיד לִסְעוֹד סְעוּדָה אַחֶרֶת — מוּתָּר לֶאֱכוֹל בָּשָׂר וְלִשְׁתּוֹת יַיִן, וְאִם לָאו — אָסוּר לֶאֱכוֹל בָּשָׂר וְלִשְׁתּוֹת יַיִן. tanya kelichana kama. tanya kelichana batra. tanya kelichana batra: hasoéd erev ticha beav, im atid lisod seouda a'heret — moutar leekhol basar velichtot yayin, veim la — asour leekhol basar velichtot yayin.
- תַּנְיָא כְּלִישָּׁנָא קַמָּא: עֶרֶב תִּשְׁעָה בְּאָב לֹא יֹאכַל אָדָם שְׁנֵי תַבְשִׁילִין, לֹא יֹאכַל בָּשָׂר וְלֹא יִשְׁתֶּה יַיִן. רַבָּן שִׁמְעוֹן בֶּן גַּמְלִיאֵל אוֹמֵר: יְשַׁנֶּה. אָמַר רַבִּי יְהוּדָה: כֵּיצַד מְשַׁנֶּה? אִם הָיָה רָגִיל לֶאֱכוֹל שְׁנֵי תַבְשִׁילִין — יֹאכַל מִין אֶחָד, וְאִם הָיָה רָגִיל לִסְעוֹד בַּעֲשָׂרָה בְּנֵי אָדָם — סוֹעֵד בַּחֲמִשָּׁה, הָיָה רָגִיל לִשְׁתּוֹת עֲשָׂרָה כּוֹסוֹת — שׁוֹתֶה חֲמִשָּׁה כּוֹסוֹת. בַּמֶּה דְּבָרִים אֲמוּרִים מִשֵּׁשׁ שָׁעוֹת וּלְמַעְלָה, אֲבָל מִשֵּׁשׁ שָׁעוֹת וּלְמַטָּה — מוּתָּר. tanya kelichana kama: erev ticha beav lo yokhal adam chené tavchilin, lo yokhal basar velo yichte yayin. raban chimon ben gamliél omér: yechane. amar rabi yeouda: kétsad mechane? im haya ragil leekhol chené tavchilin — yokhal min e'had, veim haya ragil lisod baasara bené adam — soéd ba'hamicha, haya ragil lichtot asara kosot — chote 'hamicha kosot. bame devarim amourim michéch chaot oulmala, aval michéch chaot oulmata — moutar.
- תַּנְיָא אִידַּךְ: עֶרֶב תִּשְׁעָה בְּאָב לֹא יֹאכַל אָדָם שְׁנֵי תַבְשִׁילִין, לֹא יֹאכַל בָּשָׂר וְלֹא יִשְׁתֶּה יַיִן, דִּבְרֵי רַבִּי מֵאִיר. וַחֲכָמִים אוֹמְרִים: יְשַׁנֶּה. וּמְמַעֵט בַּבָּשָׂר וּבַיַּיִן. כֵּיצַד מְמַעֵט? אִם הָיָה רָגִיל לֶאֱכוֹל לִיטְרָא בָּשָׂר — יֹאכַל חֲצִי לִיטְרָא, הָיָה רָגִיל לִשְׁתּוֹת לוֹג יַיִן — יִשְׁתֶּה חֲצִי לוֹג יַיִן, וְאִם אֵינוֹ רָגִיל כׇּל עִיקָּר — אָסוּר. רַבָּן שִׁמְעוֹן בֶּן גַּמְלִיאֵל אוֹמֵר: אִם הָיָה רָגִיל לֶאֱכוֹל צְנוֹן אוֹ מָלִיחַ אַחַר סְעוּדָּתוֹ — הָרְשׁוּת בְּיָדוֹ. tanya idakh: erev ticha beav lo yokhal adam chené tavchilin, lo yokhal basar velo yichte yayin, divré rabi méir. va'hakhamim omrim: yechane. oummaét babasar ouvayayin. kétsad memaét? im haya ragil leekhol litra basar — yokhal 'hatsi litra, haya ragil lichtot log yayin — yichte 'hatsi log yayin, veim éno ragil kol ikar — asour. raban chimon ben gamliél omér: im haya ragil leekhol tsenon o mali'ha a'har seoudato — harchout beyado.
- תַּנְיָא אִידַּךְ: כֹּל שֶׁהוּא מִשּׁוּם תִּשְׁעָה בְּאָב — אָסוּר לֶאֱכוֹל בָּשָׂר וְאָסוּר לִשְׁתּוֹת יַיִן וְאָסוּר לִרְחוֹץ. כׇּל שֶׁאֵינוֹ מִשּׁוּם תִּשְׁעָה בְּאָב — מוּתָּר לֶאֱכוֹל בָּשָׂר וְלִשְׁתּוֹת יַיִן וְאָסוּר לִרְחוֹץ. רַבִּי יִשְׁמָעֵאל בְּרַבִּי יוֹסֵי אוֹמֵר מִשּׁוּם אָבִיו: כׇּל שָׁעָה שֶׁמּוּתָּר לֶאֱכוֹל בָּשָׂר — מוּתָּר לִרְחוֹץ. tanya idakh: kol cheou michoum ticha beav — asour leekhol basar veasour lichtot yayin veasour lir'hots. kol cheéno michoum ticha beav — moutar leekhol basar velichtot yayin veasour lir'hots. rabi yichmaél berabi yosé omér michoum avi: kol chaa chemoutar leekhol basar — moutar lir'hots.
- תָּנוּ רַבָּנַן: כׇּל מִצְוֹת הַנּוֹהֲגוֹת בְּאָבֵל — נוֹהֲגוֹת בְּתִשְׁעָה בְּאָב; אָסוּר בַּאֲכִילָה וּבִשְׁתִיָּה, וּבְסִיכָה, וּבִנְעִילַת הַסַּנְדָּל, וּבְתַשְׁמִישׁ הַמִּטָּה. וְאָסוּר לִקְרוֹת בַּתּוֹרָה בַּנְּבִיאִים וּבַכְּתוּבִים, וְלִשְׁנוֹת בַּמִּשְׁנָה בַּתַּלְמוּד וּבַמִּדְרָשׁ וּבָהֲלָכוֹת וּבָאַגָּדוֹת. tanou rabanan: kol mitsot hanohagot beavél — nohagot beticha beav; asour baakhila ouvichtiya, ouvsikha, ouvinilat hasandal, ouvtachmich hamita. veasour likrot batora baneviim ouvaketouvim, velichnot bamichna batalmoud ouvamidrach ouvahalakhot ouvaagadot.
- אֲבָל קוֹרֵא הוּא בִּמְקוֹם שֶׁאֵינוֹ רָגִיל לִקְרוֹת, וְשׁוֹנֶה בִּמְקוֹם שֶׁאֵינוֹ רָגִיל לִשְׁנוֹת, וְקוֹרֵא בְּקִינוֹת בְּאִיּוֹב, וּבִדְבָרִים הָרָעִים שֶׁבְּיִרְמְיָה. וְתִינוֹקוֹת שֶׁל בֵּית רַבָּן בְּטֵלִין, מִשּׁוּם שֶׁנֶּאֱמַר: ״פִּקּוּדֵי ה׳ יְשָׁרִים מְשַׂמְּחֵי לֵב״. aval koré hou bimkom cheéno ragil likrot, vechone bimkom cheéno ragil lichnot, vekoré bekinot beiyov, ouvidvarim haraim chebeyirmeya. vetinokot chel bét raban betélin, michoum cheneemar: "pikoudé h' yecharim mesame'hé lév".
- רַבִּי יְהוּדָה אוֹמֵר: אַף אֵינוֹ קוֹרֵא בִּמְקוֹם שֶׁאֵינוֹ רָגִיל לִקְרוֹת, וְאֵינוֹ שׁוֹנֶה בִּמְקוֹם שֶׁאֵינוֹ רָגִיל לִשְׁנוֹת. אֲבָל קוֹרֵא הוּא בְּאִיּוֹב וּבְקִינוֹת וּבִדְבָרִים הָרָעִים שֶׁבְּיִרְמְיָהוּ. וְתִינוֹקוֹת שֶׁל בֵּית רַבָּן בְּטֵלִים בּוֹ, מִשּׁוּם שֶׁנֶּאֱמַר: ״פִּקּוּדֵי ה׳ יְשָׁרִים מְשַׂמְּחֵי לֵב״. rabi yeouda omér: af éno koré bimkom cheéno ragil likrot, veéno chone bimkom cheéno ragil lichnot. aval koré hou beiyov ouvkinot ouvidvarim haraim chebeyirmeyaou. vetinokot chel bét raban betélim bo, michoum cheneemar: "pikoudé h' yecharim mesame'hé lév".
- לֹא יֹאכַל בָּשָׂר וְלֹא יִשְׁתֶּה יַיִן. תָּנָא: אֲבָל אוֹכֵל הוּא בָּשָׂר מָלִיחַ וְשׁוֹתֶה יַיִן מִגִּתּוֹ. בָּשָׂר מָלִיחַ עַד כַּמָּה? אָמַר רַב חִינָּנָא בַּר כָּהֲנָא מִשְּׁמֵיהּ דִּשְׁמוּאֵל: כׇּל זְמַן שֶׁהוּא כִּשְׁלָמִים. lo yokhal basar velo yichte yayin. tana: aval okhél hou basar mali'ha vechote yayin migito. basar mali'ha ad kama? amar rav 'hinana bar kahana micheméh dichmouél: kol zeman cheou kichlamim.
- וְיַיִן מִגִּתּוֹ עַד כַּמָּה? כׇּל זְמַן שֶׁהוּא תּוֹסֵס. תָּנָא: יַיִן תּוֹסֵס אֵין בּוֹ מִשּׁוּם גִּילּוּי, וְכַמָּה תְּסִיסָתוֹ — שְׁלֹשָׁה יָמִים. veyayin migito ad kama? kol zeman cheou tosés. tana: yayin tosés én bo michoum gilou, vekhama tesisato — chelocha yamim.
- אָמַר רַב יְהוּדָה אָמַר רַב: כָּךְ הָיָה מִנְהָגוֹ שֶׁל רַבִּי יְהוּדָה בְּרַבִּי אִילְעַאי: עֶרֶב תִּשְׁעָה בְּאָב מְבִיאִין לוֹ פַּת חֲרֵבָה בְּמֶלַח, וְיוֹשֵׁב amar rav yeouda amar rav: kakh haya minhago chel rabi yeouda berabi ila: erev ticha beav meviin lo pat 'haréva bemela'h, veochév
Daf 30b
- בֵּין תַּנּוּר לְכִירַיִים וְאוֹכֵל, וְשׁוֹתֶה עָלֶיהָ קִיתוֹן שֶׁל מַיִם, וְדוֹמֶה כְּמִי שֶׁמֵּתוֹ מוּטָּל לְפָנָיו. bén tanour lekhirayim veokhél, vechote aleha kiton chel mayim, vedome kemi cheméto moutal lefana.
- תְּנַן הָתָם: מָקוֹם שֶׁנָּהֲגוּ לַעֲשׂוֹת מְלָאכָה בְּתִשְׁעָה בְּאָב — עוֹשִׂין, מָקוֹם שֶׁנָּהֲגוּ שֶׁלֹּא לַעֲשׂוֹת — אֵין עוֹשִׂין. וּבְכׇל מָקוֹם, תַּלְמִידֵי חֲכָמִים בְּטֵלִים. רַבָּן שִׁמְעוֹן בֶּן גַּמְלִיאֵל אוֹמֵר: לְעוֹלָם יַעֲשֶׂה כָּל אָדָם עַצְמוֹ כְּתַלְמִיד חָכָם. תַּנְיָא נָמֵי הָכִי, רַבָּן שִׁמְעוֹן בֶּן גַּמְלִיאֵל אוֹמֵר: לְעוֹלָם יַעֲשֶׂה אָדָם עַצְמוֹ כְּתַלְמִיד חָכָם, כְּדֵי שֶׁיִּתְעַנֶּה. tenan hatam: makom chenahagou laasot melakha beticha beav — osin, makom chenahagou chelo laasot — én osin. ouvkhol makom, talmidé 'hakhamim betélim. raban chimon ben gamliél omér: leolam yaase kal adam atsmo ketalmid 'hakham. tanya namé hakhi, raban chimon ben gamliél omér: leolam yaase adam atsmo ketalmid 'hakham, kedé cheyitane.
- תַּנְיָא אִידַּךְ, רַבָּן שִׁמְעוֹן בֶּן גַּמְלִיאֵל אוֹמֵר: כׇּל הָאוֹכֵל וְשׁוֹתֶה בְּתִשְׁעָה בְּאָב — כְּאִילּוּ אוֹכֵל וְשׁוֹתֶה בְּיוֹם הַכִּפּוּרִים. רַבִּי עֲקִיבָא אוֹמֵר: כׇּל הָעוֹשֶׂה מְלָאכָה בְּתִשְׁעָה בְּאָב — אֵינוֹ רוֹאֶה סִימַן בְּרָכָה לְעוֹלָם. tanya idakh, raban chimon ben gamliél omér: kol haokhél vechote beticha beav — keilou okhél vechote beom hakipourim. rabi akiva omér: kol haose melakha beticha beav — éno roe siman berakha leolam.
- וַחֲכָמִים אוֹמְרִים: כׇּל הָעוֹשֶׂה מְלָאכָה בְּתִשְׁעָה בְּאָב וְאֵינוֹ מִתְאַבֵּל עַל יְרוּשָׁלַיִם — אֵינוֹ רוֹאֶה בְּשִׂמְחָתָהּ, שֶׁנֶּאֱמַר: ״שִׂמְחוּ אֶת יְרוּשָׁלִַים וְגִילוּ בָהּ כׇּל אֹהֲבֶיהָ שִׂישׂוּ אִתָּהּ מָשׂוֹשׂ כׇּל הַמִּתְאַבְּלִים עָלֶיהָ״, מִכָּאן אָמְרוּ: כׇּל הַמִּתְאַבֵּל עַל יְרוּשָׁלַיִם — זוֹכֶה וְרוֹאֶה בְּשִׂמְחָתָהּ, וְשֶׁאֵינוֹ מִתְאַבֵּל עַל יְרוּשָׁלַיִם — אֵינוֹ רוֹאֶה בְּשִׂמְחָתָהּ. תַּנְיָא נָמֵי הָכִי: כׇּל הָאוֹכֵל בָּשָׂר וְשׁוֹתֶה יַיִן בְּתִשְׁעָה בְּאָב — עָלָיו הַכָּתוּב אוֹמֵר: ״וַתְּהִי עֲוֹנוֹתָם עַל עַצְמוֹתָם״. va'hakhamim omrim: kol haose melakha beticha beav veéno mitabél al yerouchalayim — éno roe besim'hatah, cheneemar: "sim'hou et yerouchalam vegilou vah kol ohaveha sisou itah masos kol hamitabelim aleha", mikan amrou: kol hamitabél al yerouchalayim — zokhe veroe besim'hatah, vecheéno mitabél al yerouchalayim — éno roe besim'hatah. tanya namé hakhi: kol haokhél basar vechote yayin beticha beav — ala hakatouv omér: "vatehi aonotam al atsmotam".
- רַבִּי יְהוּדָה מְחַיֵּיב בִּכְפִיַּית הַמִּטָּה, וְלֹא הוֹדוּ לוֹ חֲכָמִים. תַּנְיָא, אָמְרוּ לוֹ לְרַבִּי יְהוּדָה: לִדְבָרֶיךָ, עוּבָּרוֹת וּמְנִיקוֹת מָה תְּהֵא עֲלֵיהֶן? אָמַר לָהֶם: אַף אֲנִי לֹא אָמַרְתִּי אֶלָּא בְּיָכוֹל. rabi yeouda me'hayév bikhfiyat hamita, velo hodou lo 'hakhamim. tanya, amrou lo lerabi yeouda: lidvarekha, oubarot oumnikot ma tehé aléhen? amar lahem: af ani lo amarti ela beyakhol.
- תַּנְיָא נָמֵי הָכִי: מוֹדֶה רַבִּי יְהוּדָה לַחֲכָמִים בְּשֶׁאֵינוֹ יָכוֹל, וּמוֹדִים חֲכָמִים לְרַבִּי יְהוּדָה בְּיָכוֹל. מַאי בֵּינַיְיהוּ? אִיכָּא בֵּינַיְיהוּ שְׁאָר מִטּוֹת. tanya namé hakhi: mode rabi yeouda la'hakhamim becheéno yakhol, oumodim 'hakhamim lerabi yeouda beyakhol. ma bénayou? ika bénayou chear mitot.
- כִּדְתַנְיָא: כְּשֶׁאָמְרוּ לִכְפּוֹת הַמִּטָּה, לֹא מִטָּתוֹ בִּלְבַד הוּא כּוֹפֶה, אֶלָּא כׇּל הַמִּטּוֹת כּוּלָּן הוּא כּוֹפֶה. אָמַר רָבָא: הִלְכְתָא כְּתַנָּא דִּידַן, וְלֹא הוֹדוּ לוֹ חֲכָמִים כׇּל עִיקָּר. kidtanya: kecheamrou likhpot hamita, lo mitato bilvad hou kofe, ela kol hamitot koulan hou kofe. amar rava: hilkheta ketana didan, velo hodou lo 'hakhamim kol ikar.
- אָמַר רַבָּן שִׁמְעוֹן בֶּן גַּמְלִיאֵל: לֹא הָיוּ יָמִים טוֹבִים לְיִשְׂרָאֵל כַּחֲמִשָּׁה עָשָׂר בְּאָב וּכְיוֹם הַכִּפּוּרִים. בִּשְׁלָמָא יוֹם הַכִּפּוּרִים — מִשּׁוּם דְּאִית בֵּיהּ סְלִיחָה וּמְחִילָה, יוֹם שֶׁנִּיתְּנוּ בּוֹ לוּחוֹת הָאַחֲרוֹנוֹת. amar raban chimon ben gamliél: lo haou yamim tovim leyisraél ka'hamicha asar beav oukhom hakipourim. bichlama yom hakipourim — michoum deit béh seli'ha oum'hila, yom chenitenou bo lou'hot haa'haronot.
- אֶלָּא חֲמִשָּׁה עָשָׂר בְּאָב מַאי הִיא? אָמַר רַב יְהוּדָה אָמַר שְׁמוּאֵל: יוֹם שֶׁהוּתְּרוּ שְׁבָטִים לָבוֹא זֶה בָּזֶה. ela 'hamicha asar beav ma hi? amar rav yeouda amar chemouél: yom cheouterou chevatim lavo ze baze.
- מַאי דְּרוּשׁ? ״זֶה הַדָּבָר אֲשֶׁר צִוָּה ה׳ לִבְנוֹת צְלׇפְחָד וְגוֹ׳״ — דָּבָר זֶה לֹא יְהֵא נוֹהֵג אֶלָּא בְּדוֹר זֶה. ma derouch? "ze hadavar acher tsiva h' livnot tselof'had vego'" — davar ze lo yehé nohég ela bedor ze.
- אָמַר רַב יוֹסֵף אָמַר רַב נַחְמָן: יוֹם שֶׁהוּתַּר שֵׁבֶט בִּנְיָמִין לָבוֹא בַּקָּהָל, שֶׁנֶּאֱמַר: ״וְאִישׁ יִשְׂרָאֵל נִשְׁבַּע בַּמִּצְפָּה לֵאמֹר אִישׁ מִמֶּנּוּ לֹא יִתֵּן בִּתּוֹ לְבִנְיָמִן לְאִשָּׁה״. מַאי דְּרוּשׁ? אָמַר רַב: ״מִמֶּנּוּ״, וְלֹא מִבָּנֵינוּ. amar rav yoséf amar rav na'hman: yom cheoutar chévet binyamin lavo bakahal, cheneemar: "veich yisraél nichba bamitspa lémor ich mimenou lo yitén bito levinyamin leicha". ma derouch? amar rav: "mimenou", velo mibanénou.
- אָמַר רַבָּה בַּר בַּר חָנָה אָמַר רַבִּי יוֹחָנָן: יוֹם שֶׁכָּלוּ בּוֹ מֵתֵי מִדְבָּר. דְּאָמַר מָר: עַד שֶׁלֹּא כָּלוּ מֵתֵי מִדְבָּר לֹא הָיָה דִּבּוּר עִם מֹשֶׁה, שֶׁנֶּאֱמַר: ״וַיְהִי כַּאֲשֶׁר תַּמּוּ כׇּל אַנְשֵׁי הַמִּלְחָמָה לָמוּת. וַיְדַבֵּר ה׳ אֵלַי״. אֵלַי הָיָה הַדִּבּוּר. amar raba bar bar 'hana amar rabi yo'hanan: yom chekalou bo mété midbar. deamar mar: ad chelo kalou mété midbar lo haya dibour im moche, cheneemar: "vayhi kaacher tamou kol anché hamil'hama lamout. vaydabér h' éla". éla haya hadibour.
- עוּלָּא אָמַר: יוֹם שֶׁבִּיטֵּל הוֹשֵׁעַ בֶּן אֵלָה פְּרוֹסְדָיוֹת שֶׁהוֹשִׁיב יָרׇבְעָם בֶּן נְבָט עַל הַדְּרָכִים שֶׁלֹּא יַעֲלוּ יִשְׂרָאֵל לָרֶגֶל, וְאָמַר: oula amar: yom chebitél hochéa ben éla perosdaot cheochiv yarovam ben nevat al haderakhim chelo yaalou yisraél laregel, veamar:
Daf 31a
- לְאֵיזֶה שֶׁיִּרְצוּ יַעֲלוּ. leéze cheyirtsou yaalou.
- רַב מַתְנָה אָמַר: יוֹם שֶׁנִּתְּנוּ הֲרוּגֵי בֵיתֵּר לִקְבוּרָה. וְאָמַר רַב מַתְנָה: אוֹתוֹ יוֹם שֶׁנִּתְּנוּ הֲרוּגֵי בֵיתֵּר לִקְבוּרָה, תִּקְנוּ בְּיַבְנֶה ״הַטּוֹב וְהַמֵּטִיב״, ״הַטּוֹב״ — שֶׁלֹּא הִסְרִיחוּ, ״וְהַמֵּטִיב״ — שֶׁנִּתְּנוּ לִקְבוּרָה. rav matna amar: yom chenitenou harougé vétér likvoura. veamar rav matna: oto yom chenitenou harougé vétér likvoura, tiknou beyavne "hatov vehamétiv", "hatov" — chelo hisri'hou, "vehamétiv" — chenitenou likvoura.
- רַבָּה וְרַב יוֹסֵף דְּאָמְרִי תַּרְוַיְיהוּ: יוֹם שֶׁפָּסְקוּ מִלִּכְרוֹת עֵצִים לַמַּעֲרָכָה. דְּתַנְיָא, רַבִּי אֱלִיעֶזֶר הַגָּדוֹל אוֹמֵר: מֵחֲמִשָּׁה עָשָׂר בְּאָב וְאֵילָךְ תָּשַׁשׁ כּוֹחָהּ שֶׁל חַמָּה, וְלֹא הָיוּ כּוֹרְתִין עֵצִים לַמַּעֲרָכָה, לְפִי שֶׁאֵינָן יְבֵשִׁין. raba verav yoséf deamri tarvayou: yom chepaskou milikhrot étsim lamaarakha. detanya, rabi eliezer hagadol omér: mé'hamicha asar beav veélakh tachach ko'hah chel 'hama, velo haou kortin étsim lamaarakha, lefi cheénan yevéchin.
- אָמַר רַב מְנַשְּׁיָא: וְקָרוּ לֵיהּ יוֹם תְּבַר מַגָּל. מִכָּאן וְאֵילָךְ, דְּמוֹסֵיף — יוֹסֵיף, וּדְלָא מוֹסֵיף — יֵאָסֵף. מַאי ״יֵאָסֵף״? אָמַר רַב יוֹסֵף: תִּקְבְּרֵיהּ אִימֵּיהּ. amar rav menacheya: vekarou léh yom tevar magal. mikan veélakh, demoséf — yoséf, oudla moséf — yéaséf. ma "yéaséf"? amar rav yoséf: tikberéh iméh.
- שֶׁבָּהֶן בְּנוֹת יְרוּשָׁלַיִם כּוּ׳. תָּנוּ רַבָּנַן: בַּת מֶלֶךְ שׁוֹאֶלֶת מִבַּת כֹּהֵן גָּדוֹל, בַּת כֹּהֵן גָּדוֹל —מִבַּת סְגָן, וּבַת סְגָן — מִבַּת מְשׁוּחַ מִלְחָמָה, וּבַת מְשׁוּחַ מִלְחָמָה — מִבַּת כֹּהֵן הֶדְיוֹט, וְכׇל יִשְׂרָאֵל שׁוֹאֲלִין זֶה מִזֶּה כְּדֵי שֶׁלֹּא (יִתְבַּיֵּישׁ) [לְבַיֵּישׁ] אֶת מִי שֶׁאֵין לוֹ. chebahen benot yerouchalayim kou'. tanou rabanan: bat melekh choelet mibat kohén gadol, bat kohén gadol —mibat segan, ouvat segan — mibat mechou'ha mil'hama, ouvat mechou'ha mil'hama — mibat kohén hedot, vekhol yisraél choalin ze mize kedé chelo (yitbayéch) [levayéch] et mi cheén lo.
- כׇּל הַכֵּלִים טְעוּנִין טְבִילָה. אָמַר רַבִּי אֶלְעָזָר: אֲפִילּוּ מְקוּפָּלִין וּמוּנָּחִין בְּקוּפְסָא. kol hakélim teounin tevila. amar rabi elazar: afilou mekoupalin oumouna'hin bekoufsa.
- בְּנוֹת יִשְׂרָאֵל יוֹצְאוֹת וְחוֹלוֹת בַּכְּרָמִים. תָּנָא: מִי שֶׁאֵין לוֹ אִשָּׁה, נִפְנֶה לְשָׁם. benot yisraél yotsot ve'holot bakeramim. tana: mi cheén lo icha, nifne lecham.
- מְיוּחָסוֹת שֶׁבָּהֶן הָיוּ אוֹמְרוֹת: בָּחוּר וְכוּ׳. תָּנוּ רַבָּנַן: יְפֵיפִיּוֹת שֶׁבָּהֶן מָה הָיוּ אוֹמְרוֹת — תְּנוּ עֵינֵיכֶם לַיּוֹפִי, שֶׁאֵין הָאִשָּׁה אֶלָּא לְיוֹפִי. מְיוּחָסוֹת שֶׁבָּהֶן מָה הָיוּ אוֹמְרוֹת — תְּנוּ עֵינֵיכֶם לַמִּשְׁפָּחָה, לְפִי שֶׁאֵין הָאִשָּׁה אֶלָּא לְבָנִים. מְכוֹעָרוֹת שֶׁבָּהֶם מָה הָיוּ אוֹמְרוֹת — קְחוּ מִקַּחֲכֶם לְשׁוּם שָׁמַיִם, וּבִלְבַד שֶׁתְּעַטְּרוּנוּ בִּזְהוּבִים. meou'hasot chebahen haou omrot: ba'hour vekhou'. tanou rabanan: yeféfiyot chebahen ma haou omrot — tenou énékhem layofi, cheén haicha ela leofi. meou'hasot chebahen ma haou omrot — tenou énékhem lamichpa'ha, lefi cheén haicha ela levanim. mekhoarot chebahem ma haou omrot — ke'hou mika'hakhem lechoum chamayim, ouvilvad cheteaterounou bizouvim.
- אָמַר עוּלָּא בִּירָאָה, אָמַר רַבִּי אֶלְעָזָר: עָתִיד הַקָּדוֹשׁ בָּרוּךְ הוּא לַעֲשׂוֹת מָחוֹל לְצַדִּיקִים, וְהוּא יוֹשֵׁב בֵּינֵיהֶם בְּגַן עֵדֶן, וְכׇל אֶחָד וְאֶחָד מַרְאֶה בְּאֶצְבָּעוֹ, שֶׁנֶּאֱמַר: ״וָאֹמַר בַּיּוֹם הַהוּא הִנֵּה אֱלֹהֵינוּ זֶה קִוִּינוּ לוֹ וְיוֹשִׁיעֵנוּ זֶה ה׳ קִוִּינוּ לוֹ נָגִילָה וְנִשְׂמְחָה בִּישׁוּעָתוֹ״. amar oula biraa, amar rabi elazar: atid hakadoch baroukh hou laasot ma'hol letsadikim, veou yochév bénéhem began éden, vekhol e'had vee'had mare beetsbao, cheneemar: "vaomar bayom haou hiné elohénou ze kivinou lo veochiénou ze h' kivinou lo nagila venisme'ha bichouato".
- הֲדַרַן עֲלָךְ בִּשְׁלֹשָׁה פְּרָקִים וּסְלִיקָא לַהּ מַסֶּכֶת תַּעֲנִית hadaran alakh bichlocha perakim ouslika lah masekhet taanit